Przejdź do treści

Szczepionka DTP (błonica, krztusiec, tężec) – informacje, przeciwwskazania i efekty uboczne

Szczepionka DTP (błonica, krztusiec, tężec) - informacje, przeciwwskazania i efekty uboczne
Szczepionka DTP (błonica, krztusiec, tężec) - informacje, przeciwwskazania i efekty uboczne Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
„Twierdzenia, że miałam seksomnię, zrujnowały moją sprawę o gwałt” – podkreśla Jade McCrossen-Nethercott
Bierzesz kilka opakowań antybiotyków rocznie? Internistka tłumaczy, co dzieje się z twoją wątrobą
Nowe rozporządzenie, więcej badań na tarczycę. „Jest jednak pewien warunek” zauważa Aleksandra Miszkiewicz
Dlaczego Polki nie śpią? Wyniki najnowszego badania zaskakują
Czekasz na okres, a on cały czas nie nadchodzi? Możliwych powodów jest znaczenie więcej niż ciąża

DTP jest szczepionką skojarzoną przeciwko błonicy, krztuścowi oraz tężcowi. Szczepienie pierwotne obejmuje trzy dawki podawane w pierwszych sześciu miesiącach życia dziecka, natomiast szczepienie uzupełniające przeprowadza się w 2. roku życia.

Przed czym chroni DTP?

Szczepionka ma za zadanie uodpornić dzieci na trzy różne choroby zakaźne o wyjątkowo groźnym przebiegu.

Błonica wywoływana jest przez bakterię zwaną maczugowcem błonicy. W swojej najczęściej występującej postaci powoduje obrzmienie szyi, gorączkę, problemy z połykaniem i mówieniem, pojawia się także biały nalot w gardle. Zaawansowana błonica gardła może spowodować intoksykację całego organizmu oraz stany zapalne i porażenia mięśni, w tym mięśnia sercowego.

Rzadszą, ale groźniejszą postacią błonicy jest błonica krtani, zwana także krupem. W przebiegu choroby następuje zwężenie się szpary głośni, kończące się uduszeniem pacjenta w wyniku niedrożności dróg oddechowych.

Krztusiec charakteryzuje się przede wszystkim napadowym kaszlem, z towarzyszącym nieżytem dróg oddechowych, wymiotami oraz bezdechem. U większości pacjentów krztusiec ustępuje po dziesięciu tygodniach, jest to jednak choroba szczególnie groźna dla dzieci poniżej 1. roku życia – co roku ok. 190 tys. niemowląt ginie w wyniku krztuśca, głównie poprzez niedrożność dróg oddechowych, zakrztuszenie się wymiocinami lub powikłania w postaci zapalenia płuc.

Tężec jest chorobą przyranną, wywoływaną przez laseczkę tężca. Głównym objawem są mimowolne skurcze mięśni oraz charakterystyczne łukowate wygięcie kręgosłupa ku tyłowi (opistotonus). Do zakażenia tężcem może dojść u noworodków, których matka nie została uodporniona. W przypadku braku pomocy medycznej śmiertelność noworodków chorych na tężec sięga 90%.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

szczepionka

Jakie są przeciwwskazania do przyjęcia szczepionki DTP?

Najczęściej występującym przeciwwskazaniem jest alergia na którykolwiek ze składników szczepionki. DTP zawiera w składzie:

  • Toksoid błoniczy;
  • Toksoid tężcowy;
  • Zawiesinę inaktywowanego szczepu Bordetella pertussis;
  • Substancje pomocnicze i konserwanty: uwodniony wodorotlenek glinu, chlorek sodu i tiomersal.

Pewne kontrowersje wzbudza zwłaszcza tiomersal, czyli sól sodowa kwasu etylortęciotiosalicylowego, używana jako konserwant w szczepionce DTP. Znajdujące się w tym związku rtęć jest jednak szybko metabolizowana do etylortęci i wydalana w z organizmu – w przeciwieństwie do bioakumulującej się dimetylortęci, którą można znaleźć np. w rybach morskich.

Ulotka szczepionki DTP podaję również informację, że szczepienia nie powinno się stosować, jeśli w ciągu 2 dni od podania poprzedniej dawki:

  • wystąpił trwający 3 i więcej godzin nieutulony ciągły płacz;
  • nastąpiło podwyższenie temperatury ciała do 40,5⁰C i powyżej;
  • miała miejsce utrata świadomości lub epizod hipotoniczno– hiporeaktywny.

Oraz jeśli w ciągu 3 dni od poprzedniego podania szczepionki:

  • wystąpiły objawy mózgowe manifestujące się zaburzeniem świadomości i ogniskowymi objawami neurologicznymi;
  • wystąpiły drgawki przebiegające z gorączką lub bez.

Dodatkowymi przeciwwskazaniami ogólnymi są przebiegające ostre stany chorobowe lub zaostrzenie się chorób przewlekłych.

Kalendarz szczepień ochronnych na 2020 r.

Szczepionka DTP – skutki uboczne

Możliwe skutki uboczne związane są głównie z wystąpieniem alergii na któryś ze składników szczepionki oraz reakcją stresową niemowląt na wkłucie. Wszelkie ewentualnie działania niepożądane należy zgłosić lekarzowi lub pielęgniarce.

Lista działań niepożądanych szczepionki DTP:

  • powiększenie i/lub bolesność węzłów chłonnych;
  • reakcja alergiczna (głównie na triomersal);
  • zmniejszenie/utrata apetytu;
  • nieutulony ciągły płacz, zwiększona drażliwość (jako reakcja na wkłucie)
  • zmniejszona wrażliwość na bodźce;
  • zaburzenia neurologiczne, w tym drgawki;
  • senność,
  • drżenia;
  • kaszel;
  • wymioty;
  • biegunka;
  • dreszcze;
  • gorączka do 39 – 40⁰C;
  • odczyny miejscowe.

Z pełną listą działań niepożądanych można zapoznać się czytając ulotkę dołączoną do szczepionki. Na listę działań niepożądanych wpisuje się z zasady każdą reakcję, która zaszła po podaniu szczepionki, aczkolwiek warto zdawać sobie sprawę, że w niektórych przypadkach trudno udowodnić ewentualny związek przyczynowo-skutkowy.

 

Zobacz także: Gorączka po szczepieniu – czy warto się niepokoić?

Szczepienia obowiązkowe / istockphoto.com

Gdzie zgłaszać działania niepożądane szczepionki?

W razie wystąpienia wszelkich działań niepożądanych po podaniu DTP, zwłaszcza niewymienionych w ulotce, należy je zgłosić pod adresem:

Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych,

Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa,

tel.: 22 49-21-301, fax: 22 49-21-309,

e-mail: ndl@urpl.gov.pl.

 

Źródła:

  1. Choroby zakaźne i pasożytnicze. Zdzisław Dziubek (red.). Wyd. wydanie III uaktualnione. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2003, s. 105-107;
  2. Shibley GS, Hoelscher H (September 1934). „Studies on whooping cough. I. Type-specific (S) and dissociation (R) forms of haemophilus pertussis”. The Journal of Experimental;
  3. „Pertussis | Whooping Cough | Cases in Other Countries | CDC”.
  4. Ryszard Podemski: Kompendium neurologii. Gdańsk: Via Medica, 2008. ISBN 978-83-7555-054;

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Nie ma leku i szczepionek na małpią ospę

W szpitalach nie ma leku dla chorych na małpią ospę, brakuje też szczepionek dla lekarzy. Rzecznik Praw Lekarza apeluje do ministra

Szczepienie

Adam Niedzielski: „Wprowadzamy szczepienie przeciw COVID-19 drugą dawką przypominającą”

Dziecko dostaje szczepionkę

Kto może zaszczepić się czwartą dawką szczepionki na COVID-19? Jest decyzja EMA

Szczepienie

Warto czekać na szczepionkę przeciw Omikronowi, czy lepiej szczepić się wcześniej?

Będzie dostępna szczepionka na boreliozę? Niedługo kluczowy etap badań / istock

Będzie dostępna szczepionka na boreliozę? Niedługo kluczowy etap badań

Małpia ospa jest już globalnym zagrożeniem / istock

Małpia ospa jest globalnym zagrożeniem. WHO wprowadziła najwyższy stopień zagrożenia epidemicznego

Jest decyzja Ministerstwa Zdrowia w sprawie czwartej dawki szczepionki przeciw COVID-19. Wyjaśniamy, kto będzie mógł ją przyjąć

Jest decyzja MZ w sprawie czwartej dawki szczepionki przeciw COVID-19. Wyjaśniamy, kto będzie mógł ją przyjąć

Szczepienie

W tym kraju ruszyły szczepienia na małpią ospę. Zainteresowani mogą umawiać się na wizytę anonimowo

Choroba zabrała jej cztery narządy / istock

Choroba zabrała jej cztery narządy. „Każdy może złapać meningokoki. Jesteśmy narażeni na nie w każdym wieku”

Liczba zachorowań na odrę wzrosła o 80 proc. - alarmuje Światowa Organizacja Zdrowia

Liczba zachorowań na odrę wzrosła o 80 proc. – alarmują WHO i agencja ONZ

Kleszcz

Depresja, problemy ze snem, przewlekłe zmęczenie – to mogą być powikłania KZM. Czym różni się od boreliozy i jak się przed nim chronić?

Zmiana w systemie szczepień przeciwko HPV / istock

Zmiana w systemie szczepień przeciwko HPV. Co zaleca Światowa Organizacja Zdrowia?

Krztuścem bardzo łatwo się zakazić / istock

Dr n. med. Dagmara Pokorna-Kałwak: Łatwiej jest się zakazić krztuścem niż grypą, świnką czy ospą wietrzną

Polska odmówiła przyjmowania szczepionek Pfizera? "To są poważne obciążenia finansowe"

Polska odmówiła przyjmowania szczepionek Pfizera? „To są poważne obciążenia finansowe”

Szczepionka covid-19

Co nas czeka w trzecim roku pandemii COVID-19? Naukowcy nie mają wątpliwości

Ochronę przed WZW A dają szczepienia

Żółtaczka pokarmowa, odra czy świnka. Choroby zakaźne nadal groźne. Kraska apeluje

W Izraelu wykryto przypadek zakażenia polio. Niebezpiecznym wirusem zaraził się czteroletni chłopiec /fot. iStock

W Izraelu wykryto przypadek zakażenia polio. Niebezpiecznym wirusem zaraził się czteroletni chłopiec

Co z obowiązkiem szczepienia medyków na COVID-19? Fot. Pixels

Co z obowiązkiem szczepienia medyków na COVID-19? Sprawdziłyśmy

Walka z polio w Ukrainie utknęła w miejscu. To kolejny przerażający skutek wojny

Walka z polio w Ukrainie utknęła w miejscu. To kolejny przerażający skutek wojny

.Nuvaxovid, piąta szczepionka przeciw COVID-19, będzie dostępny w Polsce od marca. Już wkrótce ruszą zapisy

Nuvaxovid, piąta szczepionka przeciw COVID-19, będzie dostępna w Polsce od marca. Wielu na nią czekało

Ile utrzymuje się ochrona po tzw. boosterze? / gettyimages

Ile działa booster? Naukowcy zbadali, po jakim czasie spada skuteczność ochrony po trzeciej dawce szczepionki przeciwko COVID-19

Kobieta ćwiczy

Ćwiczenia fizyczne mogą wzmocnić efektywność szczepienia. Najnowsze badania naukowców

Kobieta się szczepi

„Ukryty Omikron”. Czy chronią przed nim przypominające dawki szczepionki na COVID-19? Są wstępne ustalenia

Lekarka trzyma szczepionkę w rękach

Dlaczego ludzie nie chcą szczepić się na COVID-19? Prof. Sieroń: „Może gdyby szczepionki były choć symbolicznie płatne, ludzie chętniej by z nich korzystali?”

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

para zakochanych, romantyczny wieczór

Nie masz ochoty na seks? Poznaj 8 sposobów na podniesienie libido

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Kobieta stoi przy oknie

Nerwobóle (neuralgia) w klatce piersiowej – przyczyny, objawy i leczenie

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta siedzi

Krwawienie po okresie – przyczyny, objawy, kolory wydzielin

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

×