Przejdź do treści

Terapia poznawczo-behawioralna, czyli nauka oduczania

Terapia poznawczo-behawioralna, czyli nauka oduczania
Terapia poznawczo-behawioralna, czyli nauka oduczania Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
„W zespole uporczywego pobudzenia genitaliów orgazm jest niechciany, przykry i nie przynosi odprężenia” – mówi seksuolog prof. Józef Haczyński
Twój mocz pachnie inaczej niż zwykle? Oto 7 możliwych przyczyn
Emma Caulfield po raz pierwszy o swojej chorobie: „Pewnego ranka poczułam, jakby po lewej stronie mojej twarzy pełzał milion mrówek”
„Twierdzenia, że miałam seksomnię, zrujnowały moją sprawę o gwałt” – podkreśla Jade McCrossen-Nethercott
Bierzesz kilka opakowań antybiotyków rocznie? Internistka tłumaczy, co dzieje się z twoją wątrobą

Podejście poznawczo-behawioralne jest jednym z najlepiej zbadanych i najskuteczniejszych podejść terapeutycznych w historii psychoterapii. Na czym polega ta terapia? Komu może pomóc? I jak przebiega leczenie tą metodą?

Terapia poznawczo-behawioralna – główne założenia

Terapię poznawczo-behawioralną opracował w latach 60. XX wieku amerykański psychiatra Aaron Beck. Założeniem tej terapii jest pogląd, że myśli, emocje i zachowania człowieka wzajemnie na siebie wpływają, tworząc wzorce zachowań, które nie zawsze są właściwe.

Terapia poznawczo-behawioralna wywodzi się z behawioryzmu, kierunku psychologicznego, zgodnie z którym nasze zaburzenia wynikają z wyuczonych (i możliwych do jasnego zdefiniowania oraz zmierzenia) reakcji na określone bodźce, a podświadome zjawiska i procesy psychiczne nie są brane pod uwagę.

Główną ideą tego podejścia jest przekonanie, że zaburzenia w zachowaniu są utrwalonymi negatywnymi reakcjami, których nauczyliśmy się w ciągu życia. Jeżeli więc np. zachowanie neurotyczne jest wyuczone, to można je zmodyfikować lub wręcz się go „oduczyć”. Innymi słowy, do problemów psychicznych dochodzi zazwyczaj, gdy określony bodziec (czyli źródło problemu, np. trudna sytuacja rodzinna) powoduje negatywne, często nieuzasadnione uczucia, myśli i działania pacjenta.

Terapeuta pomaga „rozłożyć” problematyczną sytuacje na czynniki pierwsze: rozróżnia się bodziec i kolejne elementy reakcji. Ich zrozumienie pozwala je zmienić, co z kolei modyfikuje nasze odczucia i uwalnia od problemów.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Terapia poznawczo-behawioralna – dla kogo?

Terapia jest bardzo skuteczna w leczeniu:

Terapia poznawczo-behawioralna – cele i efekty

Terapia poznawczo-behawioralna (CBT) może pomóc zmienić sposób myślenia (to jej część „poznawcza”) i zachowania (w tej części jest „behawioralna”). Poprzez oduczanie się szkodliwych reakcji na określone bodźce pacjent może przerwać błędne koło negatywnych myśli, odczuć i zachowań. Jej celem jest doprowadzenie pacjenta do momentu, gdy jest on w stanie „zrobić to sam” i wypracować własne metody radzenia sobie z danym problemem.

Terapia poznawczo-behawioralna – ograniczenia

Ewentualne problemy podczas terapii mogą wynikać z trudności pacjenta w otwarciu się i pokonaniu nieśmiałości, oporów i wstydu przed opowiadaniem o problemach, jak: depresja, lęk, wstyd lub złość. Pacjent może być zbyt przygnębiony, by aktywnie i owocnie uczestniczyć w interakcji z terapeutą (choć dobry terapeuta dostosuje tempo terapii do postępów pacjenta w wykonywaniu zadań).

Terapia poznawczo-behawioralna – metoda

Sesje terapeutyczne mogą się odbywać indywidualnie lub w grupach (małżeństwie, rodzinie, itp.). W ramach terapii można też korzystać z podręczników samopomocy lub programów komputerowych.
Na początku spotkania pacjent i terapeuta ustalają temat sesji – to pacjent decyduje, na czym chce się skoncentrować na każdym etapie terapii.

Tempo i zakres terapii zależą od pacjenta – terapeuta nie zaleci żadnych działań, na które pacjent nie wyrazi zgody. Zaletą terapii CBT jest to, że pacjent może ćwiczyć i rozwijać nabyte umiejętności nawet po zakończeniu cyklu sesji. Zmniejsza się dzięki temu możliwość nawrotu problemów i związanych z nimi objawów.

Terapia poznawczo-behawioralna – czas

Terapia jest ograniczona w czasie: może trwać od 6 tygodni do 6 miesięcy. Sesje odbywają się co tydzień lub dwa tygodnie. Sesja trwa 30–60 min.

Zalety terapii poznawczo-behawioralnej

Terapia poznawczo-behawioralna ma wiele zalet. To między innymi:

  • wysoka skuteczność potwierdzona badaniami klinicznymi,
  • rozwój samoświadomości osoby z problemami,
  • uzyskanie samokontroli nad swoim życiem,
  • poprawa jakości życia,
  • zwiększenie samooceny,
  • motywacja do działania.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Studentka psychologii sprząta za darmo mieszkania, które wydawały się nie do odgruzowania. Przyświeca jej ważny cel

Studentka psychologii sprząta za darmo mieszkania, które wydawały się nie do odgruzowania. Przyświeca jej ważny cel

Kobieta z aparatem

Drobiazgi uszczęśliwiają. Mają większy wpływ na jakość życia, niż nam się wydaje

Dr. n. med. Grzegorz Mączka

SESJA TERAPEUTYCZNA: Jesteś tym, kim myślisz, że jesteś

Filofobia – gdy miłość wywołuje atak paniki. Jakie są przyczyny strachu przed zakochaniem? 

Lepienie w glinie

„Glina jest nauczycielką terapeutką. Pozwala zmierzyć się z tym, co trudne” – mówi Barbara Fryza z pracowni ceramiki

„Można stworzyć szczęśliwy związek, udane małżeństwo, można pracować, tylko trzeba być uważnym”. O życiu z ChAD mówi Monika Kotlarek

„Wielu pacjentów woli wyjść z gabinetu z rozpoznaniem medycznym konkretnej choroby niż przyjąć do wiadomości, że problem ma naturę emocjonalną” – mówi psychoterapeutka Małgorzata Kuberska-Kędzierska

Bullying – czym jest? Jakie są przyczyny, skutki i skala bullyingu i cyberbullyingu

Odporność psychiczna – czym jest? Jak ją wzmocnić?

Erytrofobia – czym jest, przyczyny, leczenie 

Psycholożka Małgorzata Pawlińska

„Dziś wrażliwość kojarzy się ze słabością. Tymczasem dawniej u boku dobrego władcy często stał wysoko wrażliwy doradca” – mówi Małgorzata Pawlińska

„Panie, które charakteryzują się prawidłową masą ciała, mają większe skłonności do tego, żeby podjadać pod wpływem nudy” – mówi Aleksandra Ulatowska, psychodietetyczka

"Naprawdę boli cię brzuch czy tylko wymuszasz uwagę?". Psycholożka pokazuje, co by było, gdybyśmy tratowali choroby somatyczne tak samo, jak psychiczne

„Naprawdę boli cię brzuch, czy tylko wymuszasz uwagę?”. Psycholożka pokazuje, co by było, gdybyśmy traktowali choroby somatyczne tak samo jak psychiczne

Kobieta

Jak zmienić sposób, w jaki patrzymy na życie? Kasia Bem podaje klucz do szczęścia

dziewczyna samolot

Panicznie boisz się latać? Ten tekst pomoże ci przezwyciężyć wszelkie lęki związane z podróżowaniem samolotem

„Negocjacje to sposób na szczęście. Wrogiem w związku jest problem, a nie partner” – mówi Paweł Kowalewski, negocjator i mediator

„Niektórzy pacjenci życzą sobie, żeby w trakcie psychoterapii terapeuta coś z nimi skutecznie 'zrobił'. Terapia nie jest leczeniem zęba” – dr Krzysztof Ciepliński / pexels

„Niektórzy pacjenci życzą sobie, żeby w trakcie psychoterapii terapeuta coś z nimi skutecznie 'zrobił’. Terapia nie jest leczeniem zęba” – mówi dr Krzysztof Ciepliński

Kobieta przegląda się w lustrze

Co widzimy w lustrze? Porównujemy, jak oceniają siebie kobiety i mężczyźni

Kobieta siedzi na pomoście

Warsztaty milczenia. Kasia Bem tłumaczy, jak działa potęga ciszy

Kobiecy mózg – jaki jest naprawdę?

Nerwica przełyku – co to jest, objawy. Jak leczyć „gulę” w gardle?

„W szkole uczą, kiedy był chrzest Polski i hołd pruski, ale nie tego, jak się bronić i jak stawiać granice” – mówi Emil Bekier, ofiara prześladowania

Czy sny mają znaczenie w psychoterapii? / istock

Czy sny mają dziś jeszcze znaczenie w psychoterapii? Psycholożka Anna Kluczyńska wyjaśnia

Marysia Warych / fot. Jarosław Stróżyk

Marysia Warych: „Ludzie myślą, że mamy dwa tryby: albo nie możemy wstać z łóżka, albo mamy halucynacje i słyszymy głosy. Tymczasem choroba afektywna dwubiegunowa ma różne oblicza”

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

para zakochanych, romantyczny wieczór

Nie masz ochoty na seks? Poznaj 8 sposobów na podniesienie libido

Kobieta stoi przy oknie

Nerwobóle (neuralgia) w klatce piersiowej – przyczyny, objawy i leczenie

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta siedzi

Krwawienie po okresie – przyczyny, objawy, kolory wydzielin

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

×