Przejdź do treści

Terapia poznawczo-behawioralna, czyli nauka oduczania

Terapia poznawczo-behawioralna, czyli nauka oduczania
Terapia poznawczo-behawioralna, czyli nauka oduczania Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Anna Bulczak
Jak trzymać noworodka? Pokazuje położna Anna Bulczak [WIDEO]
Jak dbać o ręce podrażnione ciągłą dezynfekcją? Dermatolożki podpowiadają
Kobieta stoi przy oknie
Nerwobóle (neuralgia) w klatce piersiowej – przyczyny, objawy i leczenie
Topinambur – przepis na danie ze słonecznika bulwiastego
Powiększone węzły chłonne - jakie mogą być przyczyny?
Powiększone węzły chłonne – objawy, przyczyny, leczenie

Podejście poznawczo-behawioralne jest jednym z najlepiej zbadanych i najskuteczniejszych podejść terapeutycznych w historii psychoterapii. Na czym polega ta terapia? Komu może pomóc? I jak przebiega leczenie tą metodą?

Terapia poznawczo-behawioralna – główne założenia

Terapię poznawczo-behawioralną opracował w latach 60. XX wieku amerykański psychiatra Aaron Beck. Założeniem tej terapii jest pogląd, że myśli, emocje i zachowania człowieka wzajemnie na siebie wpływają, tworząc wzorce zachowań, które nie zawsze są właściwe.

Terapia poznawczo-behawioralna wywodzi się z behawioryzmu, kierunku psychologicznego, zgodnie z którym nasze zaburzenia wynikają z wyuczonych (i możliwych do jasnego zdefiniowania oraz zmierzenia) reakcji na określone bodźce, a podświadome zjawiska i procesy psychiczne nie są brane pod uwagę.

Główną ideą tego podejścia jest przekonanie, że zaburzenia w zachowaniu są utrwalonymi negatywnymi reakcjami, których nauczyliśmy się w ciągu życia. Jeżeli więc np. zachowanie neurotyczne jest wyuczone, to można je zmodyfikować lub wręcz się go „oduczyć”. Innymi słowy, do problemów psychicznych dochodzi zazwyczaj, gdy określony bodziec (czyli źródło problemu, np. trudna sytuacja rodzinna) powoduje negatywne, często nieuzasadnione uczucia, myśli i działania pacjenta.

Terapeuta pomaga „rozłożyć” problematyczną sytuacje na czynniki pierwsze: rozróżnia się bodziec i kolejne elementy reakcji. Ich zrozumienie pozwala je zmienić, co z kolei modyfikuje nasze odczucia i uwalnia od problemów.

Terapia poznawczo-behawioralna – dla kogo?

Terapia jest bardzo skuteczna w leczeniu:

Terapia poznawczo-behawioralna – cele i efekty

Terapia poznawczo-behawioralna (CBT) może pomóc zmienić sposób myślenia (to jej część „poznawcza”) i zachowania (w tej części jest „behawioralna”). Poprzez oduczanie się szkodliwych reakcji na określone bodźce pacjent może przerwać błędne koło negatywnych myśli, odczuć i zachowań. Jej celem jest doprowadzenie pacjenta do momentu, gdy jest on w stanie „zrobić to sam” i wypracować własne metody radzenia sobie z danym problemem.

Terapia poznawczo-behawioralna – ograniczenia

Ewentualne problemy podczas terapii mogą wynikać z trudności pacjenta w otwarciu się i pokonaniu nieśmiałości, oporów i wstydu przed opowiadaniem o problemach, jak: depresja, lęk, wstyd lub złość. Pacjent może być zbyt przygnębiony, by aktywnie i owocnie uczestniczyć w interakcji z terapeutą (choć dobry terapeuta dostosuje tempo terapii do postępów pacjenta w wykonywaniu zadań).

Psychosomatyka ‒ kiedy choroba zaczyna się w głowie…

Terapia poznawczo-behawioralna – metoda

Sesje terapeutyczne mogą się odbywać indywidualnie lub w grupach (małżeństwie, rodzinie, itp.). W ramach terapii można też korzystać z podręczników samopomocy lub programów komputerowych.
Na początku spotkania pacjent i terapeuta ustalają temat sesji – to pacjent decyduje, na czym chce się skoncentrować na każdym etapie terapii.

Tempo i zakres terapii zależą od pacjenta – terapeuta nie zaleci żadnych działań, na które pacjent nie wyrazi zgody. Zaletą terapii CBT jest to, że pacjent może ćwiczyć i rozwijać nabyte umiejętności nawet po zakończeniu cyklu sesji. Zmniejsza się dzięki temu możliwość nawrotu problemów i związanych z nimi objawów.

Terapia poznawczo-behawioralna – czas

Terapia jest ograniczona w czasie: może trwać od 6 tygodni do 6 miesięcy. Sesje odbywają się co tydzień lub dwa tygodnie. Sesja trwa 30–60 min.

Zalety terapii poznawczo-behawioralnej

Terapia poznawczo-behawioralna ma wiele zalet. To między innymi:

  • wysoka skuteczność potwierdzona badaniami klinicznymi,
  • rozwój samoświadomości osoby z problemami,
  • uzyskanie samokontroli nad swoim życiem,
  • poprawa jakości życia,
  • zwiększenie samooceny,
  • motywacja do działania.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Agnieszka Zapart: Porównywanie jest zawsze źródłem cierpienia – nieważne czy porównujesz się w dół czy w górę

Agnieszka Zapart: Porównywanie jest zawsze źródłem cierpienia – nieważne, czy porównujesz się w dół czy w górę

Psycholożka przyjmuje pacjentó na wizycie. Siedzi na krześle i robi notatki

Chciałabyś usłyszeć od swojego lekarza, że nie chce cię dłużej leczyć? Psychiatra zrobiła ankietę

Dziewczyna ćwicząca pilates

„Pilates wpływa na funkcjonowanie całego ciała, naprawia je, zarówno w takim wymiarze zewnętrznym widocznym, jak i wewnętrznym” – mówi Alicja Rukowicz, trenerka pilatesu terapeutycznego

Lepienie w glinie

„Glina jest nauczycielką terapeutką. Pozwala zmierzyć się z tym, co trudne” – mówi Barbara Fryza z pracowni ceramiki

Nietypowe oznaki depresji. Sprawdź, na co zwracać uwagę

Stany lękowe/iStockphoto

Osoby ze stanami lękowymi mogą doskonale funkcjonować. Oto osiem symptomów, które o tym świadczą

NLP – co to jest? Techniki programowania neurolingwistycznego

Kobieta płacze przed lustrem

Czy płacz jest zdrowy? Z czym może być związany? Wyjaśnia psycholożka Anna Cyklińska

Fantazje erotyczne – co powinnaś o nich wiedzieć? Wyjaśnia psycholożka Katarzyna Koczułap

Fantazje erotyczne – co powinnaś o nich wiedzieć? Wyjaśnia psycholożka Katarzyna Koczułap

7 dobrych rzeczy, które nadal możesz zrobić dla swojej psychiki podczas epidemii

Arteterapia – na czym polega terapeutyczna moc sztuki?

Terapia kognitywna A. Becka - na czym polega?

Terapia kognitywna – na czym polega terapia poznawcza? Efekty

Terapia Gestalt

Psychologia Gestalt – dla kogo jest terapia Gestalt (postaci)?

Raport o stanie psychicznym Polaków w czasie epidemii

„Już wkrótce wiele osób powinno zaobserwować poprawę samopoczucia. Wspaniałą ludzką cechą jest adaptacja do panujących warunków” – mówi psycholog Małgorzata Dragan o zdrowiu psychicznym w czasach koronawirusa

Dziewczynka z chorobą sierocą tuli misia.

Choroba sieroca i jej fazy. Jakie daje objawy i jak ją leczyć?

W średnim wieku, czyli jakim?

„Na swoją starość pracujemy przez całe życie, zaczynamy już w życiu płodowym” – mówi dr Katarzyna Cyranka, psycholog kliniczny i psychoterapeutka

Psycholożka Katarzyna Binkiewicz

„Żałoba to nie tylko emocje. Strata to doświadczenie totalne i doznajemy jej na każdym poziomie naszego funkcjonowania” – mówi psycholożka Katarzyna Binkiewicz

Psychoterapia / gettyimages

Pierwsza wizyta u psychoterapeuty. Co powinnaś o niej wiedzieć?

Sangwinik - jak żyć z tym typem osobowości?

Sangwinik – jak żyć z tym typem osobowości?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje? / istock

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

dziecko głaszcze konia

„Wspólne polowanie buduje relację z dzieckiem”? Psycholożka: „Syndrom sztokholmski też polega na budowaniu relacji”

Efekt nocebo, czyli jak doprowadzić się do choroby siłą umysłu

Efekt nocebo, czyli jak doprowadzić się do choroby siłą umysłu

Kobieta w czarnej bluzce stoi naprzeciwko szyby, opiera się o nią głową

Załamanie nerwowe – jakie mogą być objawy, przyczyny i jak je leczyć?

Ruszyła akcja bezpłatnej pomocy psychologicznej/Pexels

Potrzebujesz wsparcia psychologa w związku z pandemią koronawirusa? Ruszyła akcja bezpłatnej pomocy

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Łóżkowy savoir-vivre. Kilka przykładów fajnych zachowań w sypialni

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.