Przejdź do treści

Zatrucie ołowiem – przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie

Zatrucie ołowiem - przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Czekasz na okres, a on cały czas nie nadchodzi? Możliwych powodów jest znaczenie więcej niż ciąża
Ciemno, zimno i smutno, czyli depresja sezonowa. „To nie jest zwykła jesienna chandra” – podkreśla Milena Wojnarowska. Jak odróżnić oba te stany?
Lara Gessler o życiu z ortoreksją: „Wpadałam w panikę, kiedy miałam pięć, a nie sześć migdałów na śniadanie”
Samobadanie piersi pod prysznicem? Aga Szuścik tłumaczy, dlaczego nie jest to najlepszy wybór
„Ale jak ja niby mam panią zbadać?”. Czyli co słyszą w gabinetach ginekologicznych osoby z niepełnosprawnościami

Zatrucie ołowiem (ołowica) występuje, gdy w organizmie pojawi się zbyt dużo ołowiu. Spowodowane jest to wdychaniem lub połykaniem substancji zawierających ten pierwiastek, takich jak farba, kurz, woda lub żywność. Ołów może uszkodzić prawie każdy układ w ciele, dlatego zatrucie tym metalem należy zawsze traktować poważnie.

Zatrucie ołowiem, nazywane także ołowicą, powodowane jest przez metal ciężki, jakim jest ołów. Jego obecność w organizmie nie jest normalna, jednak u większości ludzi występuje niewielka ilość tego pierwiastka. Przepisy dotyczące ochrony środowiska ograniczyły narażenie na ołów, ale nadal stanowi on zagrożenie dla zdrowia, zwłaszcza u małych dzieci. U najmłodszych zbyt dużo ołowiu w organizmie może powodować trwałe problemy z prawidłowym wzrostem i rozwojem. Kontakt z tym pierwiastkiem może wpływać na zachowanie, słuch i naukę oraz może spowolnić rozwój intelektualny. Z kolei u dorosłych zatrucie ołowiem może skutkować uszkodzeniem mózgu i układu nerwowego, żołądka i nerek. Powoduje także wysokie ciśnienie krwi i inne problemy zdrowotne.

Zatrucie ołowiem – przyczyny

Zatrucie ołowiem jest zwykle spowodowane miesiącami lub latami narażenia na niewielkie ilości tego metalu w domu, pracy lub przedszkolu. Do zatrucia może jednak dojść bardzo szybko w przypadku ekspozycji na dużą ilość tego pierwiastka.  Może on być składnikiem (lub mogą być nim skażone) m.in. powietrza, wody, gleby, żywności czy towarów przemysłowych.

Najczęstszym źródłem narażenia dzieci na kontakt z ołowiem jest farba na bazie ołowiu oraz pył i gleba, które są nią zanieczyszczone. Może to stanowić problem w starszych domach i budynkach, gdzie wykorzystywano farbę z ołowiem. Z kolei przyczyną zatrucia ołowiem u dorosłych najczęściej jest kontakt z tym metalem w środowisku pracy lub podczas wykonywania hobby, które powiązane jest z ołowiem.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Zatrucie ołowiem – czynniki ryzyka

Zatrucie ołowiem może wystąpić w każdym wieku, ale najcięższe efekty dotykają najmłodszych. Najbardziej zagrożone są dzieci, które:

  • mieszkają w lub regularnie odwiedzają domy lub budynki zbudowane przed 1976 r. Ryzyko jest jeszcze większe w budynkach zbudowanych przed 1950 r., kiedy często używano farby na bazie ołowiu;
  • są imigrantami, uchodźcami lub osobami adoptowanymi z krajów rozwijających się. Takie dzieci są często narażone na wyższy poziom ołowiu w krajach urodzenia;
  • mają sześć lat lub mniej. Małe dzieci są bardziej zagrożone, ponieważ często wkładają ręce i przedmioty do ust oraz czasami połykają produkty nieżywnościowe.

Inne osoby zagrożone zatruciem ołowiem to te, które:

  • piją wodę, która przepływa przez rury lutowane ołowiem;
  • mają kontakt z ołowiem w swojej pracy lub podczas wykonywania hobby (na przykład pracownicy hut metali, garncarze i witrażyści);
  • jedzą z puszek wykonanych z lutu ołowiowego. Tego typu opakowania nie są produkowane w Polsce, można je jednak znaleźć w niektórych krajach rozwijających się;
  • gotują lub przechowują żywność w ceramicznych pojemnikach. Niektóre glazury ceramiczne zawierają ołów, który mógł nie zostać odpowiednio wypalony;
  • żyją w społecznościach o dużym zanieczyszczeniu przemysłowym.

Zatrucie ołowiem – objawy

Na początku można nie zauważyć żadnych objawów ołowicy. Są one łatwe do przeoczenia i mogą wydawać się związane z innymi chorobami.

U dzieci objawy mogą obejmować:

  • nieco niższą inteligencję i mniejszy wzrost w porównaniu z dziećmi w tym samym wieku;
  • problemy z emocjami, takie jak ciągła złość, zły nastrój lub nadpobudliwość;
  • problemy z nauką;
  • brak energii i łaknienia.

U dorosłych zatrucie ołowiem może spowodować:

  • zmiany w zachowaniu, nastroju, osobowości i wzorcach snu;
  • utratę pamięci i kłopoty z jasnym myśleniem;
  • osłabienie i problemy z mięśniami;
  • bóle głowy;
  • ciężkie przypadki mogą powodować drgawki, paraliż i śpiączkę.

Jak diagnozuje się zatrucie ołowiem?

Diagnoza ołowicy obejmuje wywiad lekarski, a także badanie fizykalne, przeprowadzane w celu wykrycia oznak zatrucia. Jeśli lekarz podejrzewa zatrucie ołowiem, zleci wykonanie badania krwi, aby ustalić stężenie pierwiastka w organizmie. Rozpoznanie ołowicy jest trudne, ponieważ objawy mogą być spowodowane wieloma chorobami. Większość dzieci z zatruciem ołowiem nie ma objawów, dopóki ich poziom metalu we krwi nie jest bardzo wysoki. Dorośli zwykle nie są badani pod kątem zatrucia ołowiem, chyba że wykonują pracę wymagającą kontaktu z tym pierwiastkiem. W przypadku takich pracowników, firmy zazwyczaj są zobowiązane do zapewnienia testów.

Zatrucie ołowiem a ciąża

Jeśli kobieta jest w ciąży lub próbuje zajść w ciążę, a w jej najbliższym otoczeniu znajduje się osoba narażona na kontakt z ołowiem, warto zapytać lekarza o ryzyko zatrucia tym pierwiastkiem. Ogólnie rzecz biorąc, eksperci nie zalecają rutynowych testów na obecność ołowiu u kobiet w ciąży, które nie mają objawów.

Zatrucie ołowiem – leczenie

Leczenie ołowicy obejmuje:

  • Usunięcie źródła ołowiu. Odpryski starej farby i brud są najczęstszymi źródłami ołowiu w domu. Farbę na bazie ołowiu oraz brud i kurz, który się z nią wiąże, powinni usunąć profesjonaliści. W miejscu pracy zwykle oznacza to usunięcie ołowianego pyłu znajdującego się w powietrzu i upewnienie się, że pracownicy nie wynoszą zanieczyszczonego kurzu lub brudu na odzieży do swoich domów lub innych miejsc.
  • Dobre odżywianie. Spożywanie żywności zawierającej wystarczającą ilość żelaza oraz innych witamin i minerałów może wystarczyć do zmniejszenia poziomu ołowiu w organizmie. Osoba, która spożywa zbilansowaną, pożywną dietę, może wchłonąć mniej ołowiu niż osoba o kiepskiej diecie.
  • Terapia chelatowa. Jeśli usunięcie źródła ołowiu i dieta nie działają lub jeśli poziom ołowiu jest bardzo wysoki, może być konieczne przyjęcie leków chelatujących. Leki te wiążą się z ołowiem w organizmie i pomagają go usunąć.
  • Jeśli poziom ołowiu we krwi nie spadnie po leczeniu, może być konieczne ponowne sprawdzenie miejsca zamieszkania i pracy. Najlepszym sposobem uniknięcia zatrucia ołowiem jest zapobieganie mu. Leczenie nie może cofnąć już zaistniałych szkód.

 

Źródła:

  1. Dapul H, Laraque D (August 2014). „Lead poisoning in children”. Advances in Pediatrics. 61(1): 313–33;
  2. Gracia RC, Snodgrass WR (January 2007). „Lead toxicity and chelation therapy”. American Journal of Health-System Pharmacy. 64(1): 45–53;
  3. Young S, Chen L, Palatnick W, Wong P, Wong J (August 2020). Solomon CG (ed.). „Led Astray”. The New England Journal of Medicine. 383(6): 578–583.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Płyn mózgowo-rdzeniowy – funkcje, wskazania do badania i interpretacja wyniku

Opryszczkowe zapalenie mózgu – przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie

Neuroplastyczność mózgu – ćwiczenia. Jak ją zwiększyć?

Neurogeneza w wieku płodowym i dorosłym – jak ją aktywować?

„Kiedyś lekarze mówili, że parkinson lubi spokój. Teraz zmieniają zdanie. Po diagnozie trzeba się szybko otrząsnąć”

Nerw błędny – budowa, przebieg, uszkodzenie i leczenie. Dlaczego nazywa się go „wędrowcem”?

„Kobiety uczą się zachowań społecznych na zasadzie kopiuj-wklej, aż osiągają biegłość, która czyni ich autyzm niewidzialnym”. O życiu i kobiecości ze spektrum autyzmu mówi psycholożka i nauczycielka jogi Agata Ucińska

Dr n. med. Maria Maliszewska / fot. neurosphera

Mylona z alzheimerem, parkinsonem, uważana za chorobę dzieci. Jak rozpoznać i leczyć padaczkę u seniorów, mówi dr n. med. Maria Maliszewska

Glifosat – co to jest i jak go usunąć? Jaki wpływ na nasze zdrowie mają herbicydy?

Przekazując diagnozę rodzicom, mówi: „Gratuluję, mają państwo dziecko z zespołem Aspergera”. O różnorodności, która występuje w spektrum autyzmu, mówi Tony Attwood

„U chorych, każdy dzień niedostatecznego jedzenia to zaciąganie potężnego długu względem swojego organizmu”. O leczeniu żywieniowym mówi dr n. med. Paweł Kabata

„To jest gonitwa myśli w głowie, wrażenie umierania, duszenia się, zasłabnięcia”. Polska influencerka opowiedziała o atakach paniki

„Samodzielność dla osób ze spektrum autyzmu to wolność i godne życie” – mówi Monika Kłeczek, prezeska stowarzyszenia AS

Leczenie nerwobóli będzie prostsze? Australijscy naukowcy na drodze do stworzenia innowacyjnych leków

Choroba Devica – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania

Naprawią serca i oczy. Innowacyjne syntetyczne neurony zrewolucjonizują świat?

Tachykardia zatokowa – co to jest, objawy, czy jest groźna?

Najgorsze z najgorszych. TOP 6 najgroźniejszych dla zdrowia konserwantów

Bruce Willis

Bruce Willis kończy karierę. Zdiagnozowano u niego ciężką chorobę

Wypalenie zawodowe

Wypalenie zawodowe – przyczyny, objawy i radzenie sobie z brakiem przyjemności przy wykonywaniu codziennych obowiązków

"Dieta realnie przekłada się na kondycję zdrowia psychicznego" - podkreśla farmeceutka. Co jeść, żeby zadbać o układ nerwowy?

„Dieta realnie przekłada się na kondycję zdrowia psychicznego” – podkreśla Zofia Winczewska. Co jeść, żeby zadbać o układ nerwowy?

Trening Jacobsona – skuteczny sposób walki ze stresem, nerwami i napięciem mięśni

Obwodowy układ nerwowy – budowa, funkcje, rodzaje nerwów

Ośrodkowy układ nerwowy – budowa, funkcje, choroby OUN

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

para zakochanych, romantyczny wieczór

Nie masz ochoty na seks? Poznaj 8 sposobów na podniesienie libido

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Kobieta stoi przy oknie

Nerwobóle (neuralgia) w klatce piersiowej – przyczyny, objawy i leczenie

Kobieta leżąca w łóżku

9 możliwych przyczyn krwawienia po seksie

Kobieta siedzi

Krwawienie po okresie – przyczyny, objawy, kolory wydzielin

×