Przejdź do treści

Żelazo – pierwiastek na wagę złota. Poznaj produkty bogate w żelazo!

Żelazo – pierwiastek na wagę złota. Poznaj produkty bogate w żelazo!
Żelazo – pierwiastek na wagę złota. Poznaj produkty bogate w żelazo! Zdjęcie: puhhha/ AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Karolina/Kaboompics/Rawpixel
„Bardzo chciałabym, żeby rząd zamiast w przeróżny sposób uciekać od tematu, zaczął martwić się o nasze zdrowie psychiczne”. Maturzyści chcą, żeby ich zauważono
kobieta w laboratorium
Badanie RF – jak interpretować wyniki i normę tego wskaźnika?
dziewczyna z kotem
Czy ozonowanie zabija koronawirusa? Ekspert wyjaśnia
Wegańskie foie gras. Wielkanoc pod znakiem roślinnych potraw
Kobieta z dziećmi na kanapie - koronawirus
Dlaczego dzieciom tak bardzo brakuje teraz placów zabaw? Wyjaśnia fizjoterapeutka Małgorzata Paleczny

Żelazo to pierwiastek niezwykle istotny dla sprawnego funkcjonowania ludzkiego organizmu. Wpływa nie tylko na produkcję czerwonych krwinek i transport tlenu do wszystkich komórek ciała. Pełni fundamentalną funkcję w sprawnym działaniu układu nerwowego, odpornościowego i detoksykacji organizmu.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Żelazo jest niezwykle pożądanym pierwiastkiem w ludzkim organizmie, a jego niedobory mogą prowadzić do poważnych problemów zdrowotnych. Suplementacja żelaza powinna się jednak odbywać bardzo świadomie, ponieważ nadmiar żelaza również jest szkodliwy.

produkty wysokie w żelazo

Za co w organizmie odpowiada żelazo?

Żelazo występuje w ludzkim organizmie przede wszystkim w hemoglobinie i mioglobinie. Ta pierwsza to białko i barwnik krwi, który umożliwia wiązanie przez czerwone krwinki tlenu w pęcherzykach płucnych i transportowanie go w ten sposób do wszystkich komórek ciała. Mioglobina to z kolei białko występujące w mięśniach, które umożliwia tym ostatnim pobieranie z krwi niezbędnego im do pracy tlenu. To jednak nie wszystkie funkcje żelaza.

W szpiku kostnym odpowiada za fundamentalną kwestię, a więc tworzenie czerwonych krwinek.

W enzymach tkankowych z kolei żelazo jest odpowiedzialne za ich działanie oraz wpływ na metabolizm cholesterolu. Wspomaga proces detoksykacji odbywający się w wątrobie.

Żelazo wspiera również organizm w zwalczaniu bakterii i wirusów przez układ odpornościowy. Wspomaga pracę układu nerwowego, utrzymuje odpowiednie funkcje fizyczne i intelektualne.

Żelazo jest wiązane i magazynowane w organizmie w postaci nietoksycznych, rozpuszczalnych związków. Tak transportowane ma właściwości przeciwutleniające, co pozwala mu walczyć m.in. z wolnymi rodnikami odpowiedzialnymi za starzenie się skóry.

Niedobór żelaza – jakie ma skutki?

Niedobór żelaza występuje częściej niż jego nadmiar, choć obydwa stany są szkodliwe dla ludzkiego organizmu. Częstsze występowanie niedoborów żelaza wynika ze słabej przyswajalności tego pierwiastka (organizm przyswaja jedynie około 10% minerału obecnego w produktach spożywczych) przy jednoczesnej niezdolności organizmu do samodzielnej produkcji żelaza.

Niski poziom żelaza pojawia się często w wyniku obfitych krwawień (nowotwory, hemoroidy, owrzodzenia, urazy mechaniczne, obfita menstruacja), a także w efekcie mało bogatej w żelazo diety.

Objawy niedoboru żelaza to:

  • nieuzasadnione osłabienie,
  • apatia,
  • częste krwawienie z nosa,
  • skłonność do powstawania siniaków,
  • pękające kąciki ust,
  • owrzodzenie języka, błony śluzowej jamy ustnej,
  • blada cera,
  • łamliwość paznokci,
  • wypadanie włosów,
  • częsta zapadalność na różnego typu infekcje, osłabiona odporność,
  • zaburzenia rytmu serca,
  • zaburzenia oddychania,
  • obniżenie sprawności umysłowej,
  • problemy z koncentracją.

Objawy braku żelaza należy potraktować bardzo poważnie i nie wolno ich lekceważyć. Permanentny niedobór żelaza może bowiem prowadzić do niedokrwistości (anemii), upośledzenia odporności w efekcie zmniejszonej produkcji leukocytów, zmniejszonej wydolności organizmu, zaburzenia termoregulacji, obniżenia metabolizmu oraz zaburzenia transportu elektronów w procesach oddychania tkankowego.

Zobacz także

Nadmiar żelaza

Za dużo żelaza w organizmie to paradoksalnie sytuacja jeszcze bardziej niebezpieczna niż niedobór pierwiastka. Nadmiar żelaza, który często jest wynikiem choroby metabolicznej polegającej na zbyt dużym wchłanianiu żelaza z pokarmu, może w ostateczności prowadzić do zatrucia organizmu. Nadmiar żelaza może prowadzić do niewydolności serca, cukrzycy lub marskości wątroby. Pokłady żelaza kumulują się w wątrobie i trzustce. W ten sposób pierwiastek zatruwa ludzki organizm, a tzw. wolne żelazo przyspiesza niebezpieczne dla zdrowia procesy oksydacyjne. Wysoki poziom żelaza daje podobne objawy, jak zbyt mała ilość pierwiastka w organizmie. Dodatkowe objawy to:

  • spadek masy ciała,
  • bóle stawów,
  • obniżone libido,
  • zmiana zabarwienia skóry na ziemiste; szarobrązowa cera z metalicznym połyskiem.

Nadmiar żelaza w organizmie może wynikać również z diety bogatej w czerwone mięso i inne produkty zawierające duże ilości żelaza.

Źródła żelaza

Żelazo w tabletkach to ostateczność. Niedobory tego pierwiastka należy uzupełniać przede wszystkim dzięki świadomej diecie i spożywaniu produktów bogatych w żelazo. Należy pamiętać, że żelazo w jedzeniu wchłaniane jest przez ludzki organizm jedynie w 10%.

Wiele osób nie wie, w czym jest żelazo i kieruje się powszechnym przekonaniem o konieczności spożywania dużych ilości szpinaku, grochu, fasoli, sałaty i brokułów. Rzeczywiście są to cenne źródła żelaza, natomiast należy pamiętać, że żelazo pochodzenia zwierzęcego wchłaniane jest przez ludzki organizm dużo efektywniej. Najwięcej jest go w wątrobie i mięsie. Warto również zadbać, aby produktom bogatym w żelazo towarzyszyły na talerzu te, które są bogate w witaminę C, ponieważ poprawia ona przyswajalność żelaza. Warto więc mięso połączyć na przykład z papryką, pomidorami lub cytrusami.

Najnowsze w naszym serwisie

Pierwsze suplementy od kobiet dla kobiet

Poznaj WIMIN

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta bierze leki

Jak prawidłowo brać witaminy? Z posiłkiem czy po? Których ze sobą nie łączyć? Tłumaczy farmaceutka

relaksująca się młoda kobieta

9 witamin i minerałów, które pomogą ci lepiej spać

5 prozdrowotnych ekstraktów roślinnych, które powinna znać każda kobieta

5 prozdrowotnych ekstraktów roślinnych, które powinna znać każda kobieta

kobieta na łące

Żelazo – dlaczego może go brakować? Poznaj 9 oznak niedoboru żelaza

Dynia i pestki

Żelazo – jakie pełni funkcje w organizmie? Wyjaśnia dietetyczka

Gruszki na stole

Szukasz zimą witamin, dzięki którym będziesz mieć zdrową skórę? Znajdziesz je w gruszce i pietruszce!

kobieta trzymająca suplementy

Suplementujesz magnez lub żelazo? Poznaj nowe zalecenia GIS dotyczące dziennych dawek

Suplementy diety / istockphoto

Witaminy i składniki mineralne, które warto łykać w okresie jesienno-zimowym

burger

Niedobór żelaza to najczęstszy brak pokarmowy. Jak sobie z nim poradzić? Sam szpinak nie pomoże

zakwas z burakó

Zakwas z buraków – superfood idealny na zimę. Jakie ma właściwości?

Plastry pomarańczy i fiolki na białym tle

Czy lewoskrętna witamina C istnieje? Sprawę wyjaśnia farmaceutka

Kobieta w ciąży na szarej kanapie trzyma się czule za brzuch

Witamina C w ciąży – dlaczego jest ważna? Skąd ją czerpać? Odpowiada dietetyczka

test krwii

Anemia: brak żelaza czy witaminy B12?

Rokitnik – naturalny sposób na przeziębienie. Jak go przyjmować, aby szybciej wyzdrowieć i wzmocnić odporność?

Biotyna (witamina h, witamina b7) - właściwości i występowanie

Witamina H (biotyna, witamina b7) – właściwości i występowanie

Niedobór żelaza podczas okresu a samopoczucie kobiet.

Niedobór żelaza podczas okresu obniża nastrój i wiąże się z ryzykiem depresji

pomidorki koktajlowe

Pomidory dostarczają mnóstwo dobra. Jaki jest twój ulubiony gatunek?

Awokado - jego właściwości działają zarówno na ciało, jak i umysł.

Awokado – 6 prozdrowotnych zastosowań

Amigdalina (witamina B17) - lek na raka czy trucizna?

Amigdalina (witamina B17) – lek na raka czy trucizna?

Żelazo tylko w mięsie? Nic bardziej mylnego

Żelazo hemowe i jego rola w organizmie

Żelazo hemowe i jego rola w organizmie

9 faktów o witaminie C, których możesz nie znać

7 suplementów stworzonych z myślą o kobietach

Suplementy dla kobiet – sprawdź, czy twój organizm ich nie potrzebuje

Kobieta w kapeluszu i kręconych włosach stoi na targu,patrzy się na nas,, w jednej ręce ma kubek z pomidorami, w drugiej trzyma jednego pomidora zakrywając sobie nim oko

Dieta na lepszą pamięć i koncentrację. Co powinno znaleźć się w naszym menu? Wymieniają dietetycy

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

cynk w migdałach

Cynk – gdzie go szukać? Poznaj 5 naturalnych źródeł cynku

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Archiwalne zdjęcie z czasów pandemii hiszpanki/Underwood Archives/Getty Images

Grypa hiszpanka. Historia największej pandemii na świecie

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta trzymająca się obiema rękami z okolice mostka

Co oznacza ból w mostku? Charakter i różne przyczyny dolegliwości

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.