Przejdź do treści

Aldosteron – badanie, norma. Nadmiar i niedobór aldosteronu

Aldosteron – badanie, norma. Nadmiar i niedobór aldosteronu Rowan Chestnut/Unsplash
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Masz problemy z zasypianiem w nowym miejscu? Naukowcy dowiedli, w czym tkwi problem
Czujesz ból głowy i zmęczenie po szczepieniu na COVID-19? Dwie trzecie NOP-ów to efekt placebo
Wkrótce w Polsce będzie dostępna szczepionka Novavax. Co powinnaś o niej wiedzieć?
W jaki sposób stwierdzić, czy śpimy wystarczająco dużo? Wyjaśnia biotechnolog Dawid Polak
7 rzeczy, za które pokocha cię twoja wątroba

Aldosteron to hormon produkowany przez korę nadnerczy, którego podstawową rolą jest udział w regulacji poziomu sodu i potasu w organizmie. Stanowi kluczowy element układu renina-angiotensyna-aldosteron, odpowiedzialnego m.in. za utrzymywanie prawidłowego ciśnienia krwi. Kiedy wykonujemy badanie poziomu hormonu i czym spowodowane są nieprawidłowości w jego wynikach? Jakie objawy daje niedobór lub nadmiar aldosteronu?

Co to jest aldosteron?

Aldosteron jest hormonem steroidowym wydzielanym przez korę nadnerczy. Zaliczamy go do grupy mineralokortykosterydów. Główną funkcję aldosteronu stanowi utrzymywanie prawidłowej gospodarki wodno-mineralnej organizmu. Hormon odpowiada za stymulowanie wydalania potasu z moczem oraz wchłanianie zwrotne sodu i wody w nerkach. Dzięki temu umożliwia utrzymywanie odpowiedniego poziomu nawodnienia organizmu oraz prawidłowego ciśnienia krwi.

Aldosteron – działanie

Działanie aldosteronu ściśle łączy się z funkcjonowaniem dwóch innych hormonów – reniny i angiotensyny. Te trzy substancje razem tworzą układ renina-angiotensyna-aldosteron (RAA), który jest aktywowany, gdy zmniejsza się przepływ krwi przez nerki (np. w sytuacji obniżonego ciśnienia tętniczego). Renina odpowiada za aktywację produkcji angiotensyny, która następnie powoduje wydzielanie aldosteronu. Działanie aldosteronu skutkuje wzrostem ciśnienia krwi.

Kobieta na wizycie u lekarza na badaniu profilaktycznym

Badanie aldosteronu – wskazania

Wskazaniem do przeprowadzenia badania aldosteronu jest obecność objawów sugerujących możliwość występowania nadmiaru lub niedoboru tego hormonu w organizmie:

  • w przypadku nadmiaru aldosteronu to przede wszystkim nadciśnienie tętnicze (szczególnie jeśli jest oporne na leczenie lub rozwija się w młodym wieku), osłabienie mięśni, niski poziom potasu we krwi,
  • przy niedoborze aldosteronu pojawia się natomiast m.in. niskie ciśnienie krwi, wysokie stężenie potasu i niskie stężenie sodu we krwi.

Stężenie aldosteronu we krwi podlega zmianom na skutek stresu, ilości spożywanej soli, pozycji ciała, cyklu dobowego, przyjmowania niektórych leków (m.in. niesteroidowych leków przeciwzapalnych, beta-blokerów, sterydów, inhibitorów ACE, doustnej antykoncepcji hormonalnej). W związku z tym, aby wynik testu laboratoryjnego był miarodajny, należy zadbać o wcześniejsze przygotowanie. Lekarz kierujący na badanie aldosteronu może poprosić pacjenta o odstawienie wybranych leków na czas kilku tygodni przed badaniem. Czasami zleca również zastosowanie diety niskosodowej. Przed pobraniem próbki krwi wymagane jest pozostawanie w takiej samej pozycji (stojącej lub leżącej) przez 1-2 h. Badanie wykonuje się w godzinach porannych.

Aldosteron – norma

Normy stężenia aldosteronu różnią się w zależności od laboratorium, w którym przeprowadzane jest badanie oraz sposobu przygotowania pacjenta do pobrania próbki (np. zastosowania diety niskosodowej). Wyniki testu interpretowane są przez lekarza w oparciu o wartości referencyjne podane przez laboratorium oraz znajomość czynników, które mogły wpłynąć na zmiany stężenia aldosteronu we krwi.

Aldosteron – cena badania

Oznaczenie można wykonać na koszt Narodowego Funduszu Zdrowia na podstawie skierowania. Cena badania aldosteronu wykonywanego prywatnie waha się w granicach 40-70 złotych.

Mózg nie lubi samotności. Anna Błażucka o tym, co niszczy zdrowie głowy

Nadmiar aldosteronu

Nadmiar aldosteronu (hiperaldosteronizm) w organizmie może mieć charakter pierwotny lub wtórny. Ten drugi w populacji występuje dużo częściej. Jakie są przyczyny i objawy nadmiaru aldosteronu w każdym z tych przypadków?

Pierwotny nadmiar aldosteronu nazywamy zespołem Conna. Jest on wywołany zwiększoną produkcją hormonu przez korę nadnerczy. Najczęściej dzieje się tak z powodu występowania łagodnego nowotworu w obszarze tego gruczołu. Przy pierwotnym nadmiarze aldosteronu następuje wzrost intensywności wchłaniania zwrotnego sodu i zwiększona utrata potasu z organizmu. Objawy obejmują bóle głowy, osłabienie mięśni, podwyższenie ciśnienia krwi.

Wtórny nadmiar aldosteronu wywołany jest przez inne przyczyny niż problemy z wydzielaniem hormonu przez korę nadnerczy. Mogą to być m.in.:

  • niewydolność serca,
  • marskość wątroby,
  • choroby nerek,
  • stan przedrzucawkowy u kobiet w ciąży,
  • odwodnienie.

Objawy wtórnego nadmiaru aldosteronu są takie same jak w przypadku pierwotnego typu schorzenia, dodatkowo mogą jednak występować symptomy choroby, która stanowi przyczynę hiperaldosteronizmu.

Niedobór aldosteronu

Niedobór aldosteronu (hipoaldosteronizm) może powstawać na skutek niewystarczającej produkcji lub zaburzonego działania hormonu w organizmie. Podstawowe zmiany, które wywołuje taki stan to spadek poziomu sodu oraz wzrost stężenia potasu we krwi. Niski poziom aldosteronu może powodować objawy w postaci:

Przyczynami niedoboru aldosteronu są m.in. choroba Addisona (pierwotny hipoaldosteronizm), zatrucie ołowiem, choroby nerek, ostry stan chorobowy, przyjmowanie niektórych leków (takich jak niesteroidowe leki przeciwzapalne, heparyna, leki stosowane przy niewydolności serca). W bardzo nielicznych przypadkach hipoaldosteronizm ma charakter wrodzony, powstający na skutek dziedziczenia mutacji genetycznej.

 

Bibliografia:

  1. American Association for Clinical Chemistry (2019) Aldosterone and Renin, Lab Tests Online.
  2. National Institutes of Health (2019) Hypoaldosteronism.
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Hormony tropowe- rodzaje, działanie i ich funkcje w organizmie

Testosteron – badanie hormonu, wpływ na libido, jak go podnieść i obniżyć

Hormony trzustki – insulina i glukagon. Jak działają? Normy

Hormony płciowe – FSH, estrogen i inne. Normy, badania

Glikemia – wskaźnik określający poziom cukru we krwi

Rak skóry – rodzaje, objawy i leczenie nowotworów skóry

„Serotonina nie tylko poprawia nastrój, zmniejsza też wrażliwość na negatywne sytuacje” – mówi psychiatra Piotr Woźniak

Rak nerki – objawy, rodzaje guzów, przerzuty, rokowania

Menopauza – co to, objawy, wiek kobiety, leki na menopauzę

kobieta mająca migrenę

Migrena – przyczyny, objawy, rodzaje, leczenie. Ile trwa migrena?

Ida Karpińska

5 badań profilaktycznych, które każda kobieta powinna robić raz w roku [WIDEO]

Dorota Gardias: To nie jest dla mnie dobry czas. Ani fizycznie, ani emocjonalnie

Dorota Gardias o swojej chorobie: Uzmysłowiłam sobie, że nasze życie jest bardzo kruche

kobieta, którą boli brzuch

Rak jelita grubego – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania

Aga Szuścik: „Żadna choroba nie jest 'kobieca’. To nie jest słowo, którym powinno się określać to, co złe, trudne, okropne”

„W przypadku kobiet mówi się 'wypadanie włosów’, jakby to był stan przejściowy, zamiast nazywać rzeczy po imieniu: łysienie”

Masz mniejszą ochotę na seks? Autorki profilu "Ogarnij Hashimoto" wyjaśniają, co może być przyczyną i co zrobić, żeby sobie pomóc

Chorujesz na Hashimoto i masz mniejszą ochotę na seks? Ekspertki wyjaśniają, co zrobić, żeby sobie pomóc

Rak żołądka - przyczyny powstania, objawy i rokowania

Rak żołądka – przyczyny powstania, objawy i rokowania

Nie masz ochoty na seks i często masz kiepski nastrój? To mogą być oznaki niskiego poziomu jednego z hormonów

Jesteś przemęczona i nie masz ochoty na seks? To mogą być oznaki niskiego poziomu jednego z hormonów

mięśniaki macicy - kobieta w gabinecie lekarskim

Mięśniaki macicy – przyczyny, objawy, leczenie

prześwietlenie płuc

Rak płuc – objawy, rokowania, leczenie. Jakie są jego przyczyny?

wstążka symbolizująca rak szyjki macicy

Rak szyjki macicy – poznaj przyczyny, objawy oraz sposób leczenia

Wypadają ci włosy i męczy cię ciągłe zmęczenie? Sprawdź, czy nie masz niedoboru ferrytyny

Kobieta z rakiem macicy trzyma się za bolący brzuch.

Rak trzonu macicy – jakie są objawy i rokowania, jak przebiega leczenie raka endometrium?

Hormony żeńskie – czym są i jaką rolę spełniają w organizmie. Poznaj ich najważniejsze zadania

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Seks – 5 błędów, które popełniają kobiety

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?