Przejdź do treści

7 ważnych zasad stosowania leków przeciwbólowych

Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Nie wystarczy powiedzieć, że boli brzuch. Lekarka Weronika Błaszczyk podpowiada, co ułatwi właściwą diagnozę
Choroby przenoszone drogą płciową są obecnie „poza kontrolą”. Liczba zarażonych osób nieustannie rośnie
Lekarz zbagatelizował jej objawy. O tym, że to rak piersi, 29-latka dowiedziała się w ósmym miesiącu ciąży
Natalia Nykiel: „Normalne, że ich dotykam”. To ważny spot, który powinna obejrzeć każda nastolatka
Czujesz, że przytłaczają cię emocje? Wypróbuj technikę samoregulacji STOP

Podobno statystyczny Polak przyjmuje leki przeciwbólowe siedem razy w miesiącu. Nie chodzi tu tylko o osoby dorosłe, ale również o dzieci i noworodki. Duża dostępność preparatów bez recepty z pewnością sprzyja takim statystykom, jednak należy pamiętać, że każdy lek niesie za sobą ryzyko wystąpienia działań niepożądanych. Jak bezpiecznie stosować leki przeciwbólowe?

Przyjmuj leki zgodnie ze wskazówkami na ulotce

Do każdego leku dołączona jest ulotka, w której zawarte są najważniejsze informacje dotyczące składu, zasad stosowania czy ewentualnych działań niepożądanych. Przed rozpoczęciem przyjmowania jakiegokolwiek środka przeciwbólowego należy dokładnie przeczytać ulotkę – dla niektórych jest to oczywistość, dla innych niestety nie. Każdy lek może wywołać działania niepożądane i nie ma tu znaczenia, czy jest to lek wydawany na receptę, czy nie. Uzyskanie informacji na temat odpowiedniej dawki, częstości czy sposobu przyjmowania oraz zastosowanie się do tych zaleceń zmniejsza ryzyko wystąpienia niepożądanych objawów i pomaga w osiągnięciu lepszych efektów terapeutycznych. Co ważne, jeżeli pojawią się objawy uczuleniowe, np. problemy z oddychaniem, wymioty, omdlenia lub opuchlizna w okolicy głowy i szyi, należy jak najszybciej zadzwonić po pogotowie.

Wybierz odpowiedni czas

Lek przeciwbólowy trafia z jamy ustnej do przełyku, następnie do żołądka, a potem do jelit, skąd wchłaniany jest do krwiobiegu. Kolejny etap to transport żyłą wrotną do wątroby, gdzie substancja jest metabolizowana. Cały ten proces wymaga czasu, dlatego leki przeciwbólowe zaczynają działać zwykle po mniej więcej 30 minutach. Nie zawsze da się przewidzieć, kiedy pojawią się najsilniejsze dolegliwości. Jednak jeżeli jest to możliwe (np. w przypadku bólu menstruacyjnego), wtedy tabletkę należy przyjąć przed pojawieniem się bólu.

Kolejnym ważnym aspektem jest odpowiednia długość terapii. Leków przeciwbólowych nie powinno się przyjmować na własną rękę dłużej niż przez trzy dni. Jeżeli po tym czasie dolegliwości nie ustępują, należy udać się na konsultację. W sytuacji gdy lekarz przepisze środki przeciwbólowe na czas dłuższy niż kilka dni, należy zaopatrzyć się w preparat osłonowy zawierający np. omeprazol czy ranitydynę. Dzięki temu błona śluzowa żołądka będzie chroniona przed podrażnieniami i ograniczymy ryzyko rozwoju choroby wrzodowej żołądka. Powyższa zasada dotyczy tzw. niesteroidowych leków przeciwzapalnych w postaci doustnej, np. ibuprofenu czy naproksenu.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Uważaj na interakcje z innymi lekami

Każdy lek może wywołać działania niepożądane, jednak w połączeniu z innymi preparatami działań ubocznych może być jeszcze więcej. Dzieje się tak, ponieważ związki zawarte w lekach oddziałują nie tylko na organizm, ale także na siebie nawzajem, np. przyspieszając lub zwalniając metabolizm, wpływając na wchłanianie, dystrybucję lub wydalanie. Szacuje się, że stosowanie dwóch leków podwyższa ryzyko niekorzystnych interakcji do 13 proc., stosowanie pięciu leków – do 58 proc., a siedmiu – nawet do 82 proc.

Na przyjmowanie leków przeciwbólowych powinny uważać szczególnie osoby cierpiące na choroby przewlekłe, np. cukrzycę czy nadciśnienie tętnicze. Dość często zdarzają się interakcje z doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi, lekami moczopędnymi, antybiotykami aminoglikozydowymi czy preparatami zawierającymi sole litu. Niepożądane interakcje między lekami mogą stać się przyczyną zgonu, dlatego wszelkie modyfikacje w leczeniu należy konsultować z lekarzem. Niestety, jak wynika z analizy przeprowadzonej w 2007 roku, ponad połowa Polaków nie wie o zagrożeniach związanych z interakcjami leków.

Pamiętaj, że nie każdy lek jest bezpieczny dla dzieci

Mówiąc o lekach przeciwbólowych u dzieci, nie można pominąć zespołu Reye’a. Jest to niebezpieczna choroba, występująca zwykle u dzieci poniżej 12. roku życia, która powoduje patologiczne zmiany w narządach, głównie w wątrobie i mózgu. Jednym z czynników mogących wywołać ten zespół jest podawanie kwasu acetylosalicylowego. W przypadku infekcji wirusowej, dolegliwości bólowych lub objawów zapalenia u dzieci należy stosować inne środki z grupy leków nieopioidowych. Lekiem pierwszego wyboru jest zazwyczaj paracetamol, który bardzo dobrze działa przeciwgorączkowo i przeciwbólowo. Drugim często stosowanym lekiem jest ibuprofen, który wykazuje dodatkowo działanie przeciwzapalne. Dawkowanie oraz czas trwania terapii zależą od wieku dziecka oraz jego masy ciała.

Antybiotyk a wirus

Uważaj na interakcje z produktami spożywczymi

Jedną z najważniejszych zasad jest popijanie leków zwykłą wodą. Mleko, herbata, soki owocowe czy kawa mogą wpłynąć na działanie substancji czynnej, np. zaburzając jej wchłanianie. Pożywienie może również ograniczyć wchłanianie substancji czynnej, np. w przypadku preparatów zawierających paracetamol. Czy to znaczy, że zawsze należy przyjmować leki między posiłkami? Oczywiście, że nie. Niesteroidowe leki przeciwzapalne, np. ibuprofen, naproksen, kwas acetylosalicylowy, mogą podrażniać błonę śluzową żołądka, dlatego powinny być przyjmowane z pokarmem.

Sposób przyjmowania zależy od danego leku, właśnie dlatego zawsze powinno się przeczytać zalecenia umieszczone na ulotce. Stosując leki przeciwbólowe, należy również unikać alkoholu, który potęguje działanie hepatotoksyczne (może wywołać uszkodzenie wątroby) w połączeniu z paracetamolem oraz zwiększa ryzyko krwawień w towarzystwie ibuprofenu czy naproksenu.

Sprawdź substancję czynną

Nazwa handlowa leku a nazwa substancji czynnej w nim zawartej to dwie różne rzeczy. Na rynku istnieją dziesiątki preparatów zawierających paracetamol, ibuprofen, kwas acetylosalicylowy itd. Czy przyjmowanie dwóch leków o różnej nazwie, które zawierają taką samą substancję czynną, ma sens? Zupełnie nie. Co więcej, może przysporzyć więcej szkód niż korzyści. Podobnie jest ze stosowaniem różnych leków z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (np. ibuprofen, naproksen, kwas acetylosalicylowy, diklofenak, ketoprofen, metamizol). Połączenie tych substancji nie poprawia skuteczności leczenia, zwiększa natomiast ryzyko wystąpienia działań niepożądanych.

Nie każdy lek można przyjmować w ciąży i w okresie karmienia

W ciąży zazwyczaj ogranicza się przyjmowanie leków, jednak zdarzają się sytuacje, gdy zastosowanie środka przeciwbólowego jest niezbędne. Według zaleceń kobiety ciężarne spośród leków dostępnych bez recepty mogą stosować paracetamol. Niesteroidowe leki przeciwzapalne dozwolone są tylko w określonych sytuacjach i po konsultacji z lekarzem. W okresie karmienia należy zwrócić uwagę na porę przyjmowania leku. Cel jest taki, by w pokarmie znalazło się jak najmniej substancji czynnej, dlatego najlepszym rozwiązaniem jest branie leku tuż po karmieniu. Dzięki temu lek ma szansę zadziałać i zostać rozłożony, zanim nadejdzie kolejna pora karmienia.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

W aptekach brakuje antybiotyków - alarmują farmaceuci. Sprawdź, jakich leków nie kupisz

W aptekach brakuje antybiotyków – alarmują farmaceuci. Sprawdź, jakich leków nie kupisz

„Czy alkohol dyskryminuje kobiety? Pod względem działania na organizm: tak” – rozmowa z toksykologiem Erykiem Matuszkiewiczem

7 kłamstw, które odbijają się na twoim zdrowiu. Ty też je sobie powtarzasz!

„Wszyscy dookoła widzieli we mnie super towarzyską, zaradną dziewczynę. Nikt nie zdawał sobie sprawy, ile mojej uwagi zajmuje picie” – mówi Asia Skwierczyńska, znana jako Sober Polish Girl

Wlewy witaminowe sposobem na kaca? "Promowanie ich jest szkodliwe społecznie" - podkreśla dietetyczka Aneta Pisarek

Wlewy witaminowe sposobem na kaca? „Promowanie ich jest szkodliwe społecznie” – podkreśla dietetyczka Aneta Pisarek

6 mitów o alkoholu. Sprawdź, czy przypadkiem nie wierzyłaś w coś, co jest kompletną nieprawdą

istockphoto.com

Top 5 leków bez recepty, których lepiej nie łączyć z alkoholem

6 grzechów, które w lecie rujnują zdrowie. Sprawdź, czy ich nie popełniasz!

"Picie alkoholu to chory standard. To nie jest normalne, że uważamy to za normę". Coraz więcej znanych osób wyznaje, że odstawiło procenty

„Picie alkoholu to chory standard. To nie jest normalne, że uważamy to za normę”. Coraz więcej znanych osób wyznaje, że odstawiło procenty

alkohol

Skutki picia alkoholu. Co się dzieje, gdy sięgasz po niego codziennie?

Bakteryjne zapalenie skóry – jak rozpoznać i leczyć? Czy łupież to stan zapalny skóry?

9 nawyków nasilających objawy alergii. Może niektóre dotyczą ciebie?

Im starsze, tym lepsze? Sprawdziłyśmy!

Aminoglikozydy – spektrum działania i zastosowanie. Kiedy lekarz przepisze Ci antybiotyki?

„Kobiety nie mają problemu z alkoholem?”. Sprawdź, co mówi psychiatra

Farmaceuci

Główny Inspektorat Farmaceutyczny wycofał ważny antybiotyk. Powodem wada jakościowa

Alkohol a metryka

Alkohol a metryka. Im więcej mamy lat, tym mniej nam potrzeba?

Kobieta leży

Złe nawyki, które odbierają ci energię. Zobacz, czego warto się pozbyć

Kobieta z kieliszkiem wina

Drastyczny wzrost liczby zgonów związanych z alkoholem w czasie pandemii COVID-19. To najwyższy wskaźnik od dziesięcioleci

kobieta pijąca za dużo alkoholu

Pijesz za dużo alkoholu? Oto 11 sygnałów, które świadczą o tym, że powinnaś przystopować

Kobieta w ciąży

FASD – co to, przyczyny, objawy i leczenie alkoholowego zespołu płodowego

Kobieta z kieliszkiem w dłoni

Kieliszek czerwonego wina dziennie poprawi pracę serca? Naukowcy obalili słynny mit

Alkohol na diecie – tak czy nie?

Kobieta z lampą w ręce

10 niezdrowych wieczornych nawyków

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

para zakochanych, romantyczny wieczór

Nie masz ochoty na seks? Poznaj 8 sposobów na podniesienie libido

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta leżąca w łóżku

9 możliwych przyczyn krwawienia po seksie

Kobieta siedzi

Krwawienie po okresie – przyczyny, objawy, kolory wydzielin

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

×