Przejdź do treści

Helicobacter pylori – bakteria, której nie znosi żołądek

Ilustracja: shutterstock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Czego nie robić w ciąży? Rozmowa z osteopatką Eweliną Tyszko-Bury
Czego nie powinnyśmy robić w ciąży? Rozmowa z osteopatką Eweliną Tyszko-Bury
Kolejna ważna akcja trenerki Marty Stoberskiej
„Z niedoskonałościami możesz być zdrowa i sprawna”. Kolejna ważna akcja trenerki Marty Stoberskiej
Edukacja seksualna / rawpixel
Matka Lekarka o (braku) edukacji seksualnej: „W pracy przekonałam się, że wciąż wszystko jest jednym wielkim tematem tabu”
Extreme hunger - co to jest i czym różni się od kompulsywnego jedzenia? Wyjaśnia psychodietetyczka
Extreme hunger – co to jest i czym różni się od kompulsywnego jedzenia? Wyjaśnia psychodietetyczka
Produkty, których nie należy jeść przed snem / istock
Produkty, których nie powinniśmy jeść przed snem

Miewasz bóle brzucha, a ich przyczynę trudno ustalić? Dokucza ci zgaga? Wzdęcia? Jeśli tak, koniecznie sprawdź, czy przyczyną problemów nie jest przypadkiem bakteria, której można się pozbyć.

Być może do dziś leczylibyśmy wrzody w sanatoriach dla osób z nerwicą, gdyby nie dwóch dociekliwych patologów z Australii. Dr Robin Warren, który w latach 70. XX w. badał słabo jeszcze wtedy rozpoznaną bakterię Helicobacter pylori, zauważył, że w żołądkach zakażonych nią pacjentów częściej niż u pozostałych występowały stany zapalne. Czyżby spiralna bakteria miała z tym coś wspólnego? Odpowiedź na to pytanie naukowiec uzyskał, gdy wraz ze swoim współpracownikiem Barrym Marshallem wyhodował H. pylori w laboratorium. Marshall nie chciał tracić czasu na inne testy i ryzykując własnym zdrowiem, wypił napój z zawartością podejrzanych drobnoustrojów. Efekty pojawiły się już po kilku dniach – badacz dostał niestrawności, zaczęły dokuczać mu bóle brzucha, a śluzówka jego żołądka uległa uszkodzeniu. Dodatkowo biopsja, która wcześniej nie wykazała obecności H. pylori, tym razem ją potwierdziła. Wnioski ze swojego medycznego śledztwa Warren i Marshall przedstawili w 1984 r. na łamach czasopisma „The Lancet”. Twierdzili, że H. pylori odpowiada za powstawanie wrzodów żołądka i dwunastnicy. Za swoje odkrycie w 2005 r. odebrali Nagrodę Nobla.

Helicobacter występuje powszechnie i może wywoływać różne dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, a nawet zapoczątkować rozwój nowotworu. Co prawda jest ona w odwrocie (w Polsce odsetek zakażonych osób zmniejszył się z 80 do 60 proc.), ale nadal większość z nas żyje z tą bakterią.

kieliszek wina

Dlaczego H. pylori nam szkodzi?

Jest idealnie przystosowana do życia w kwaśnym środowisku. Potrafi chować się w mucynie, czyli tej warstwie nabłonka żołądka, gdzie panuje niemal neutralne pH, a dodatkowo przed działaniem kwasów chroni ją specjalny enzym. Mechanizmy obronne pozwalają więc tej bakterii latami bytować w organizmie nosiciela, który czasem ponosi tego konsekwencje. „Czasem” nie znaczy jednak „zawsze”, a to dlatego, że szczepy H. pylori różnią się między sobą. Niektóre są dla nas obojętne, inne bywają szkodliwe. Te groźniejsze wywołują stany zapalne, które mogą ciągnąć się latami i skutkować różnymi chorobami.

Jakie dolegliwości najczęściej powoduje H. pylori?

W „Przeglądzie Gastroenterologicznym” przeczytamy, że w 80-90 proc. przypadków zakażenie H. pylori przebiega bezobjawowo. U 10-15 proc. zakażonych może się rozwinąć choroba wrzodowa, natomiast u 0,1 proc. istnieje ryzyko późniejszego wystąpienia nowotworu żołądka. Jak widać, nowotwór statystycznie zdarza się rzadko, natomiast biorąc pod uwagę liczbę zakażonych osób, chorych jest wielu. Dlatego nie powinniśmy lekceważyć niepokojących symptomów.

Jakie są objawy zakażenia?

Często nie ma żadnych, a nosiciel może nigdy nie odczuć dyskomfortu związanego z tym, że jego żołądek zasiedliła bakteria. Jeśli jednak dojdzie do powstania stanu zapalnego i będzie się on zaostrzał, układ pokarmowy da o tym znać. Naszą czujność powinny wzbudzić regularne bóle żołądka, nudności, brak apetytu, puste odbijanie, zgaga, wzdęcia, zmiana częstotliwości wypróżnień.

Jak przenosi się H. pylori?

Do zakażenia dochodzi najczęściej już w dzieciństwie, gdy maluch „łapie” bakterię od matki (m.in. dlatego nie należy oblizywać smoczka ani łyżeczki dziecka). Główną drogą przenoszenia się H. pylori są ślina i kał. O zakażenie jest łatwo – wystarczy pić z tej samej butelki co nosiciel, nie umyć rąk po skorzystaniu z toalety czy wprowadzić bakterię do organizmu wraz z jedzeniem lub skażoną fekaliami wodą.

Czego nie warto robić na pusty żołądek

Czy obecność tej bakterii zwiększa ryzyko zachorowania na raka?

Tak, dlatego w 1994 r. Światowa Organizacja Zdrowia zaliczyła ją do pierwszej grupy czynników kancerogennych. Ostatnie lata przyniosły kilka ważnych odkryć pozwalających zrozumieć, w jaki sposób Helicobacter przyczynia się do powstawania nowotworu. Prof. Lin-Feng Chen z Uniwersytetu w Illinois wykazał np., że niektóre rodzaje tej bakterii niszczą białko RUNX3 mające za zadanie chronić nas przed rakiem. Z kolei najnowsze testy przeprowadzone przez zespół dr. Thomasa F. Meyera z Instytutu Maxa Plancka w Berlinie dowiodły, że H. pylori oddziałuje na nasze komórki macierzyste. Stale i przez lata pobudzając je do podziałów, może zapoczątkować chorobę.

Jak sprawdzić, czy jest się nosicielem?

Pacjenta z podejrzeniem zakażenia kieruje się na badanie krwi lub kału, często proponuje mu się również test oddechowy (dostępny w aptekach bez recepty). W niektórych przypadkach konieczna bywa gastroskopia i pobranie wycinka z żołądka. Nie ma jednak potrzeby przeprowadzania diagnostyki profilaktycznie. Specjalista zleca ją, gdy planuje leczenie, czyli kiedy uważa za celowe całkowite wyeliminowanie bakterii z organizmu pacjenta.

Czy każdy, kto ma H. pylori, powinien się jej pozbyć?

Nie, byłoby to wręcz szkodliwe, bo kuracja nie jest obojętna dla organizmu. Według gastroenterologów należy ją podjąć m.in. u osób ze stwierdzonymi wrzodami żołądka lub dwunastnicy, u pacjentów cierpiących na zapalenie żołądka (nie zawsze) lub gdy u chorego obserwuje się zmiany przedrakowe. Światowa Organizacja Zdrowia zaleca też terapię, jeśli w rodzinie nosiciela wystąpił nowotwór żołądka, niektóre rodzaje chłoniaków oraz choroba Parkinsona.

Na czym polega i jak długo trwa leczenie?

Stosuje się dwa lub trzy rodzaje antybiotyków oraz tzw. inhibitor pompy protonowej (IPP), czyli lek zobojętniający sok żołądkowy. Kuracja w zależności od jej przebiegu trwa 10-14 dni. Coraz częściej problemem jest odporność H. pylori na antybiotyki, dlatego zdarza się, że początkowa faza leczenia nie przynosi rezultatu. Trzeba wtedy zmienić kombinację leków i przedłużyć terapię. Podobnie jak w przypadku każdego antybiotyku kluczowe jest przyjmowanie go w takich dawkach i z taką częstotliwością, jak zalecił specjalista.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Tabletki

Zażywasz omeprazol lub pantoprazol? Uważaj na niedobór witaminy B12

Kobieta siedzi na toalecie z papierem toaletowym w ręku

Biegunka – przyczyny, rodzaje i leczenie. Jakie są zagrożenia?

Dziewczyna brzuch dyskomfort

Wzdęcia – przyczyny i sposoby na wzdęty brzuch

Wrzody żołądka ‒ leczenie naturalne

Wrzody żołądka – leczenie naturalne. Jakie są domowe sposoby?

kobieta, którą boli brzuch, przepuklina pępkowa

Przepuklina pępkowa u dzieci i dorosłych – objawy i leczenie

kobieta trzymająca się w miejscu wyrostka robaczkowego

Zapalenie wyrostka robaczkowego – jakie są objawy i przyczyny?

Kobieta w cielistej bieliźnie

#Mambrzuch. Trenerka personalna zachęca, by pokochać swoje brzuchy

Anna Lewandowska

Anna Lewandowska pokazała brzuch 17 dni po porodzie. „Ciało kobiety może wiele” – pisze trenerka

Refluks żołądkowo-przełykowy: objawy i dieta

Refluks u dorosłych i u dzieci – jakie są objawy, jak wygląda dieta i leczenie

ból brzucha

Tętniak aorty brzusznej – objawy, operacja. Jakie są rokowania?

Ból w nadbrzuszu – przyczyny. Co mogą oznaczać poszczególne jego rodzaje?

Ból w nadbrzuszu – przyczyny. Co mogą oznaczać poszczególne jego rodzaje?

Gastroskopia to jedno z badań endoskopowych.

Gastroskopia – na czym polega badanie i jak się do niego przygotować?

Kobieta trzyma się za brzuch z powodu bólu brzucha

Ból brzucha – jakie są jego przyczyny? Co zrobić, gdy boli brzuch?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Po co nam... wyrostek robaczkowy?

Po co nam wyrostek robaczkowy? Czy faktycznie jest niepotrzebnym organem?

naukowiec - salmonella

Salmonella – objawy zakażenia bakterią i rozpoznanie. Na czym polega leczenie?

Wielkanocne obżarstwo i co potem? Jak uniknąć kłopotów z niestrawnością?

Wielkanocne obżarstwo i co potem? Jak uniknąć kłopotów z niestrawnością?

Ziarniniak grzybiasty - objawy, leczenie, rokowania

Ziarniniak grzybiasty – objawy, leczenie, rokowania

jelita

6 rzeczy, które pomogą zadbać o zdrowe jelita

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

tasiemiec

Tasiemiec uzbrojony i nieuzbrojony – jak go rozpoznać i jakie są objawy tasiemczycy?

zastanawiająca się kobieta

Helicobacter pylori – jak wyglądają objawy? Jak przebiega leczenie? Wyjaśnia ekspert

zbliżenie na damską szyję

Kiedy powiększone węzły chłonne wymagają konsultacji z lekarzem?

kobieta w laboratorium

Terapia CAR-T to nowa metoda leczenia raka. Uratowała życie pierwszej Polce chorej na chłoniaka

Najpopularniejsze

Kortyzol – jak go obniżyć? Objawy i przyczyny podwyższonego poziomu kortyzolu

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta, ból

Fibromialgia – kiedy boli cię wszystko. Czym objawia się ta tajemnicza choroba?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?