Przejdź do treści

Zdarza ci się skłamać w gabinecie lekarskim? Naprawdę nie warto tego robić

Zdarza ci się skłamać w gabinecie lekarskim? Naprawdę nie warto tego robić Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Joanna Jaworska
3 najważniejsze zasady treningu dla osób z insulinoopornością. Wyjaśnia Joanna Jaworska [WIDEO]
Kobieta i mężczyzna przytulają się
Usłyszałaś od ginekologa, żeby przed seksem napić się lampki wina, żeby nie bolało? Pani Fizjotrener: to nie jest ból, na który możesz się godzić
San Marino
San Marino oferuje turystom szczepionkę wliczoną w koszty pobytu. Jest jeden haczyk
Szczepionki
Kolejny kraj wycofuje dwie szczepionki na COVID-19. Powodem są przypadki zakrzepów u zaszczepionych
Polekowe uszkodzenie wątroby – przyczyny i leczenie

W gabinecie lekarskim czujemy się czasem jak na egzaminie. Z różnych przyczyn nie zawsze mówimy prawdę, mimo że chodzi przecież o nasze zdrowie. Dlaczego tak jest i jak temu zaradzić?

Serialowy dr House mówił: Everybody lies. Dlatego nie dawał wiary zapewnieniom pacjentów, że prowadzą zdrowy tryb życia, z ironią traktował informacje o wzorcowym odżywianiu, unikaniu alkoholu, papierosów i innych używek. Zakładał, że mijają się z prawdą, mówiąc o wierności swoim partnerom, przestrzeganiu zasad zaleconej terapii.

Podważał ich przekonanie, że dysponują podstawową wiedzą medyczną o tym, jak zażywać tabletki oraz jak obsługiwać podstawowe urządzenia medyczne (w jednym z odcinków bohaterka traktowała doustny inhalator jak atomizer perfum). Zakładał, że większość faktów mających wpływ na ich zdrowie pacjenci po prostu ukrywają: jedne symptomy wyolbrzymiają, inne – niewygodne lub krępujące – przemilczają. Na ile serialowa fikcja pokrywa się z rzeczywistością?

Każda informacja ma znaczenie!

Na co dzień żaden lekarz nie prowadzi diagnostyki przypominającej śledztwo. Do tego – w realiach polskich – specjaliści nie mają tak licznego zespołu pomocniczego, tak dużych budżetów na badania ani tak wiele czasu na rozpracowanie pojedynczych przypadków. Przykład doktora House’a pokazuje jednak pewną prawidłowość, niezależną od miejsca pracy lekarzy: do postawienia diagnozy potrzebny jest nie tylko konkretny pacjent i wyniki jego badań, ale też znajomość kontekstu choroby.

Słowem: te wszystkie szczegóły dotyczące naszego trybu życia, rodzaju wykonywanej pracy, sposobu odżywiania, rodzaju podejmowanej aktywności, stanu psychicznego. Ale także – stosowania używek, zażywanych leków, choćby to miały być „tylko” suplementy na poprawę stanu cery czy przyspieszenie odchudzania, podejmowanych ryzykownych zachowań seksualnych itd.

Badaj swoją krew

Niektóre z tych szczegółów to rzeczy „wstydliwe”, które często chcielibyśmy zachować tylko dla siebie. Wedle opinii lekarzy całkiem spora grupa pacjentów nie stosuje się także do zasad prowadzenia terapii. A bez dyscypliny pacjentów zarówno trafna diagnoza, jak i starannie dobrane leczenie nie zadziałają. Bo, wbrew naszym wyobrażeniom o potędze medycyny, o sukcesie terapeutycznym decydujemy w dużej mierze my sami, czyli pacjenci. Dlatego nie warto u lekarza bawić się kotka i myszkę. Każda informacja może być cenna.

Dlaczego nie mówimy wszystkiego lekarzowi?

Relacja lekarza i pacjenta jest osobliwa, dlatego trudno być wylewnym w mówieniu o swoich przypadłościach. W gabinecie spotykają się dwie obce sobie osoby. W grę wchodzą rozmaite uczucia. Po pierwsze: wstyd. Przykładowo – dolegliwości związane z narządami płciowymi, wypróżnieniem, niepokojącym wyglądem stolca, bolesnością odbytu są dla większości z nas tematem tabu. Po drugie: chęć ukrycia niewygodnej prawdy.

Kiedy łykamy statyny na zbicie cholesterolu, nie chcemy się przyznawać, że nie przestrzegamy niskotłuszczowej diety. Kiedy mamy podwyższony poziom cukru, nie spowiadamy się przed lekarzem z grzechu podjadania ciasteczek. Po trzecie: potrzeba zatajenia „rodzinnych tajemnic”. Dlatego psychiatrze często nie mówimy o alkoholizmie ojca czy zmarłym przedwcześnie rodzeństwie.

Problem polega też na tym, że NFZ daje lekarzowi około 20 minut na wysłuchanie, zbadanie, zdiagnozowanie chorego. Pamiętajmy, że jest to jednocześnie czas na wypełnienie dokumentacji, wypisanie recepty, wyjaśnienie, jak zażywać leki. Dlatego na spokojną rozmowę, zadanie pytań, rozwianie wątpliwości często nie ma po prostu czasu, a do samej diagnostyki nieraz wkrada się rutyna.

Standardy medyczne czy sztampowość diagnozy?

Często mamy wrażenie, że lekarz traktuje nasze objawy rutynowo. Nie jest to jednak zwykle wina braku empatii lekarza. Jeśli bowiem zgłaszanymi objawami będą: uczucie rozbicia i zmęczenie, ból głowy, zatkanie nosa i towarzyszący mu wyciek, prawdopodobnie otrzymamy diagnozę: stan zapalny zatok. W 99 proc. przypadków będzie to prawda, choć – oczywiście – w 1 proc. powyższe symptomy mogą maskować inną chorobę, np. nowotwór. Trudno się jednak dziwić diagnozie lekarza, przynajmniej w pierwszej fazie leczenia, ponieważ medycyna posługuje się tzw. standardami medycznymi.

Oznacza to, że na podstawie opisanych symptomów przyjmuje się diagnozę najbardziej prawdopodobną (typową). Pomimo indywidualnych dramatów (przeczących przywoływanej teorii) większość z naszych chorób to przypadki typowe, tak więc objawy łączy się z najczęściej występującymi schorzeniami. Praca większości lekarzy nie ma nic wspólnego ze śledztwem House’a, polega raczej na diagnozowaniu chorób występujących powszechnie.

Przestrzeganie zaleceń lekarskich

Pamiętajmy, że postawienie trafnej diagnozy to początek procesu leczenia. W kolejnych dniach (czasami miesiącach lub latach) wyłącznie na nas spoczywa obowiązek przestrzegania lekarskich zaleceń. A z tym różnie bywa. I to potwierdzają badania, np. przeprowadzone przez specjalistów z Uniwersytetu Medycznego w Lublinie – wynika z nich, że co czwarty pacjent sam ogranicza przyjmowanie leków zaleconych przez lekarza. Ileż to razy samowolnie odstawiamy antybiotyk już w momencie, gdy poczujemy, że objawy ustępują, lekceważąc ryzyko powstania lekooporności.

Podczas terapii nadciśnienia tętniczego potrafimy samowolnie przerwać terapię po kilkunastu dniach, by podjąć ją ponownie na chwilę przed wizytą kontrolną, licząc na to, że wyniki badań nie ujawnią naszej „lekowej samowolki”. Obywatelom Finlandii nigdy nie udałaby się ich narodowa walka z chorobami krążenia, gdyby tak lekceważąco traktowali zalecane schematy leczenia. Przy tych schorzeniach trzeba być upartym i skrupulatnym. Kolejne nasze przewinienia?

chirurg Paweł Kabata sodchyla sięod biurka na którym stoi komputer

W przypadku preparatów przeciwbólowych nie przestrzegamy dawek, potrafimy wielokrotnie je przekroczyć. Często w ogóle nie przyjmujemy przepisanych leków, „żeby na dłużej starczyło”, dzielimy niepodzielne tabletki, co zmienia dawkę substancji aktywnej. Suplementów diety w ogóle nie uznajemy za preparaty lecznicze i łykamy je ponad miarę, nie patrząc ani na kryteria dziennego zapotrzebowania na zawarte w nich substancje, ani nie badając, czy na pewno właśnie tych substancji potrzebujemy. Luźno traktujemy też zalecenia dotyczące czasu przyjęcia preparatu leczniczego (przed posiłkiem, w jego trakcie czy po nim), a także odstępów czasu między kolejnymi dawkami.

Co zrobić, by unikać kłamania u lekarza?

  • Nie chodźmy od specjalisty do specjalisty. Zadecydujmy, który lekarz budzi w nas największe zaufanie, i trzymajmy się tej decyzji. Zaufanie do lekarza oznacza zaufanie do leczenia.
  • Systematycznie zażywane leki przechowujmy w specjalnym pudełku – najlepiej z przegródkami na cały tydzień.
  • Dzienną porcję leków miejmy przy sobie. Zapomnieliśmy o leku rano? Wyrównajmy po przyjeździe do pracy.
  • Powiadomienia na smartfonie – niech przypomina nam o godzinie zażywania leku i terminie wizyty u lekarza.
  • W czasie wizyty u lekarza notujmy zalecenia. Notatki włóżmy do segregatora, w którym zapisujemy inne parametry dotyczące naszego zdrowia (np. poziom cholesterolu, ciśnienie krwi, wagę).
  • Pilnujmy pory zażywania leków. Ponoć najbardziej obowiązkowi jesteśmy rano. Najczęściej zapominamy o lekach zażywanych w środku dnia i wieczorem.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Stetoskop

Lekarz osłucha cię przez telefon. Nowy program Ministerstwa Zdrowia staje się faktem

Alicja Sekret

Alicja Sekret: Chodzi o to, by chorzy „uczyli” siebie nawzajem, że mimo danej przypadłości mogą i mają pełne prawo żyć tak, jak tego pragną

Dr hab. Teresa Zbyrad / Archiwum prywatne

Dr hab. Teresa Zbyrad: jest takie założenie, w myśl którego pacjenta traktuje się dosłownie jako „chore ciało w łóżku”

Dr n. med. Paweł Salwa / Archiwum prywatne

„Opieka zdrowotna nad mężczyznami w Polsce jest deficytowa” – mówi dr. n. med. Paweł Salwa

Paulina Młynarska: Lekarki, lekarze, pielęgniarki ryzykują życiem, by ratować chorych. Jaką trzeba mieć w sobie pieprzoną butę, by z pozycji kanapy rzucać im w twarz spiskowe brednie z Youtouba

Paulina Młynarska: jaką trzeba mieć w sobie pieprzoną butę, by z pozycji kanapy rzucać lekarzom w twarz spiskowe brednie z Youtuba?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg opowiada, jak wygląda procedura przeszczepiania

"Krytyka w gabinetach specjalistów w żadnym, ale to absolutnie w żadnym przypadku, nie pobudza do zmiany". Karla Orban mówi, dlaczego tak często tam się z nią stykamy i co sprawia, że jest nieskuteczna

„Krytyka w gabinetach specjalistów w żadnym przypadku nie pobudza do zmiany”. Karla Orban mówi, dlaczego tak często tam się z nią stykamy

chłopiec kaszlący w łokieć

Kaszel od kataru – przyczyny, postępowanie. Może to alergia?

koronawirus, lekarze rodzinni

Powtarzał: dajcie lekarzom rodzinnym zlecać testy, a zobaczycie skalę epidemii. Michał Domaszewski o rekordach zakażeń w Polsce

medyk w maseczce

Lekarze z całego świata będą mogli sprawdzić naszą historię pacjenta – zapowiada Agnieszka Kister z Centrum E-Zdrowia

dziecko z gorączką

Z przeziębieniem na SOR? Do rzecznika praw pacjenta trafiło kilka tysięcy skarg na przychodnie

Lekarka rodzinna o pandemii w Polsce: niektórzy mają tak dużo pacjentów pod opieką, że nie mają czasu na załatwienie potrzeb fizjologicznych

Co może się stać, jeśli nie przestrzegasz zaleceń lekarzy?

Trąd – jakie są objawy tej zapomnianej choroby?

Lekarka w fartuchu ochronnym ściąga rękawiczki

Zdjęcie dłoni lekarza po 10 godzinach w rękawiczce. Tak wygląda walka na pierwszej linii frontu z COVID-19

Leczenie a wiara. Dr Hospice: "Naprawdę nie ma to znaczenia, w co wierzy lekarz. Znaczenie ma to, w co wierzy pacjent"

Leczenie a wiara. Dr Hospice: „Naprawdę nie ma to znaczenia, w co wierzy lekarz. Znaczenie ma to, w co wierzy pacjent”

Triage – na czym polega? Jakie są zasady segregacji medycznej chorych?

kobieta z walizką

Leki w samolocie – czy w bagażu podręcznym można mieć leki?

Składki zdrowotne NFZ w 2020 roku – ile należy płacić?

Starsze osoby w sanatorium

Koronawirus w Polsce. Sanatoria i uzdrowiska nie działają – czy powinnyśmy dokonać zwrotu skierowania na leczenie uzdrowiskowe? Odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta

Czym jest partnerski model relacji lekarz-pacjent i dlaczego jest skuteczny? Wyjaśnia dr Michał Błoch

Czym jest partnerski model relacji lekarz-pacjent i dlaczego jest skuteczny? Wyjaśnia dr Michał Błoch

Kolejki do lekarza, a w nich awanturujący się pacjenci. Autorka bloga Mama i stetoskop opowiada, jak to wygląda od kuchni

Bóle stawów – jak leczyć? Jak można wspomóc się dietą?

Janina Ochojska

Janina Ochojska pokazała zdjęcie po chemioterapii. Kończąc swoją walkę z rakiem piersi, chce wesprzeć Tomasza Lisa

Najpopularniejsze

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?