Przejdź do treści

Zespół złego wchłaniania – z czego może wynikać? Jak go rozpoznać?

Zespół złego wchłaniania/Getty Images
Zespół złego wchłaniania/Getty Images
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Krowa za bramą
Hodowla zwierząt wyrządza większe szkody dla klimatu niż auta, podaje raport Greenpeace
Kobieta w ciąży
Włosy w ciąży. Co można a czego nie wolno? Wyjaśnia trycholożka Marta Klowan
Muesli/iStockphoto
Muesli – szczęście w proszku. 3 pomysły na zdrowe śniadanie
Dorośli stoją w szlafrokach
Duńska telewizja publiczna pokazuje dzieciom nagich dorosłych: „Tak wyglądają normalne ciała”
Mamy polski lek na COVID-19! To pierwszy taki produkt na świecie
Mamy polski lek na COVID-19. To pierwszy taki produkt na świecie

Zespół złego wchłaniania jest schorzeniem, w którym dochodzi do nieprawidłowego wchłaniania i trawienia składników odżywczych w przewodzie pokarmowym, co prowadzi do postępującego niedożywienia i niedoborów pokarmowych. Może wystąpić w każdym wieku, także u dzieci, a u jego podłoża może leżeć wiele chorób.

Czym spowodowany jest zespół złego wchłaniania i jakie są jego objawy?

Fizjologicznie spożywany przez nas pokarm rozkładany jest na mniejsze cząsteczki przez enzymy trawienne wydzielane do przewodu pokarmowego, a następnie wchłaniane w jelicie cienkim. W przypadku zespołu złego wchłaniana zaburzone może być wydzielanie enzymów trawiennych – w takiej sytuacji pożywienie nie jest rozłożone w odpowiednim stopniu, tak by mogło zostać wchłonięte w jelicie cienkim. Taka sytuacja nazywana jest wtórnym zespołem złego wchłaniania.

Pierwotny zespół złego wchłaniania to natomiast zaburzenia obejmujące budowę i funkcje błony śluzowej jelita cienkiego – wówczas pomimo odpowiedniego rozkładu składników pokarmowych niemożliwe jest wchłonięcie ich przez jelito cienkie.

Przyczyny pierwotnego zespołu złego wchłaniania mogą być związane z czynnikami infekcyjnymi – np. choroba Whipple’a, gruźlica jelit, czy biegunka podróżnych. Do grupy chorób będących przyczyną pierwotnego zespołu złego wchłaniania należy także celiakia, czyli eneteropatia glutenowa.

Do chorób prowadzących do zespołu złego wchłaniania zaliczyć można również zaburzenia związane z wadami strukturalnymi jelita cienkiego – zespół krótkiego jelita, występujący po usunięciu chirurgicznym jelita cienkiego z powodu np. nowotworu, chorobę Leśniowskiego-Crohna, obecność przetok i uchyłków w jelicie cienkim, zespół SIBO, czy popromienne zapalenie jelit.

Choroby układowe mogące prowadzić do pierwotnego zespołu złego wchłaniania to przede wszystkim nadczynność i niedoczynność tarczycy, choroba Addisona, cukrzyca i zespół rakowiaka, ale także ciąża i połóg.

Dr n. med. Jarosław Biliński o mikrobiocie

Niedobór enzymów, czyli wtórny zespół złego wchłaniania występuje w przebiegu chorób trzustki – mukowiscydozy i przewlekłego zapalenia trzustki, a także z powodu stanu po chirurgicznym usunięciu żołądka z powodu np. nowotworu. Występują także konstytucyjne niedobory niektórych enzymów trawiennych, wrodzone lub nabyte w trakcie życia. Do takich schorzeń należy nietolerancja laktozy, sacharozy i fruktozy.

Objawy zespołu złego wchłaniana

Do głównych objawów zespołu złego wchłaniania należy postępujący spadek masy ciała, mogący prowadzić do wyniszczenia, męczliwość oraz objawy niedoboru poszczególnych składników pokarmowych, których objawy mogą być różne. W przypadku niedoboru białek objawami są najczęściej masywne obrzęki, niedobory odporności, zaburzenia krzepnięcia. U dzieci występuje także niedobór wzrostu.

W zespole złego wchłaniania występuje także przewlekła biegunka tłuszczowa, związana z nieprawidłowym wchłanianiem tłuszczów, a także przewlekłe wzdęcia, bóle brzucha i gazy spowodowane zaleganiem w świetle jelit niestrawionych cukrów.

Zespół złego wchłaniania wiąże się także z nieprawidłowym wchłanianiem witamin i składników mineralnych – wiąże się z niedoborem witaminy A, prowadzącym do problemów ze wzrokiem, witamin z grupy B, odpowiedzialnymi przede wszystkim za prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego, witaminy K warunkującej prawidłowe krzepnięcie krwi, czy wreszcie zaburzeniem wchłaniania żelaza i kwasu foliowego, których niedobór prowadzi do anemii.

wyttrzewienie jelit

Diagnostyka zespołu złego wchłaniania

W przypadku zespołu złego wchłaniania wykonywane są podstawowe badania krwi, moczu i kału. W zależności od objawów konieczne może być wykonanie badań obrazowych przewodu pokarmowego – pasaż przewodu pokarmowego, czyli badanie RTG z kontrastem i USG jamy brzusznej. W niektórych przypadkach wskazane jest wykonanie gastroskopii z pobraniem wycinków do badania histopatologicznego. Niekiedy przydatne są testy alergiczne w kierunku alergii pokarmowych.

Leczenie zespołu złego wchłaniania

Istotą leczenia zespołu złego wchłaniania jest leczenie przyczynowe – należy poszukiwać przyczyny zespołu złego wchłaniania i leczyć chorobę podstawową, w zależności od wskazań lekarskich.

Należy także pamiętać o wyrównaniu niedoborów witamin i składników mineralnych – najlepiej zrobić to stosując zbilansowaną dietę, jednak w przypadku zespołu złego wchłaniania niedobory mogą być bardzo duże, niemożliwe do pokrycia jedynie dietą, dlatego zawsze należy skonsultować się z lekarzem.

W niektórych przypadkach konieczne jest także przyjmowanie na stałe enzymów trawiennych, np. w przypadku przewlekłego zapalenia trzustki czy nietolerancji laktozy.

 


Bibliografia:

  1. Gastroenterologia przewodnik ekspertów Mount Sinai, Tom 1, Bruce E. Sands
  2. Interna Szczeklika 2019, Gajewski, Szczeklik, MP

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Pierwsze suplementy od kobiet dla kobiet

Poznaj WIMIN

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Zielony stolec, biegunka i inne problemy z kupą. Co oznaczają?

chirurdzy na sali operacyjnej

„Piątego razu nie było”. Chirurg Paweł Kabata opisuje przejmującą historię pacjentki, która wybrała leczenie „dietą i ziołami”

Enzymy trawienne – jaka jest ich rola? Jak działają?

Chcesz zadbać o jelita? 4 rzeczy, o których musisz pamiętać

Wstrzymywanie gazów - jakie są skutki?

Wstrzymywanie gazów jelitowych – skutki. Jak powstają gazy?

Kobieta je danie na talerzu

W których odcinkach przewodu pokarmowego wchłaniane są poszczególne witaminy? Wyjaśnia dietetyczka

słodka papryka mielona

Salmonella w popularnej przyprawie. GIS wycofuje ze sklepów partię słodkiej papryki

Dłoń oparta o szklankę wody

Czkawka – przyczyny, leczenie. Czego objawem jest czkawka?

Choroba Whipple’a – na czym polega? Jakie są objawy choroby?

Choroba Whipple’a – na czym polega? Jakie są objawy choroby?

Masz wzdęcia? 10 produktów, które pomogą ci z nimi walczyć

Problem z zaparciami? Zobacz, co twój organizm chce ci powiedzieć

10 ziół i przypraw, które powinnaś zacząć dodawać do swoich posiłków

4 powody, dla których warto jeść błonnik. Chodzi nie tylko o zaparcia

Dieta Dukana - menu. Czy dieta Dukana jest zdrowa?

Dieta Dukana – menu. Czy dieta Dukana jest zdrowa?

Kawa pomaga w trawieniu i w walce z jego zaburzeniami?

kobieta, która trzyma się za bolący brzuch

WZW typu A, B i C – szczepienie, przyczyny, objawy i leczenie

Czy możemy pić kawę w czasie choroby? Odpowiedź wcale nie jest taka oczywista

Kawa to remedium na problemy trawienne? Badania nie są jednoznaczne, ale coś w tym jest

Dieta lekkostrawna / unsplash

Dieta lekkostrawna – efekty, zasady, przeciwwskazania

Produkty, które mogą wywołać alergie pokarmowe u dorosłych

Alergia pokarmowa – przyczyny, objawy, badania i leczenie

celiakia - ziarna zbóż

Celiakia – objawy, badania, dieta. Powikłania choroby trzewnej

dziecko z rotawirusem

Rotawirusy u dzieci i dorosłych – objawy zakażenia, szczepionka

Chrzan - właściwości zdrowotne. Lepiej kupić tarty czy korzeń?

Chrzan – właściwości zdrowotne. Lepiej kupić tarty czy korzeń?

figi

Imbirówka na spirytusie? Przepis na nalewkę na wódce

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?