Przejdź do treści

Zespół złego wchłaniania – z czego może wynikać? Jak go rozpoznać?

Zespół złego wchłaniania/Getty Images
Zespół złego wchłaniania/Getty Images
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Pfizer: Nasza szczepionka może być stosowana u dzieci w wieku 5-11 lat
Pfizer: Nasza szczepionka może być stosowana u dzieci w wieku 5-11 lat
Aleksandra Kwaśniewska zwraca się do kobiet, które wybrały bezdzietność: Zasmuca mnie poziom braku zrozumienia, z którym musicie się mierzyć
SUPLEMENTY: FAKTY I MITY. Czy witaminy i minerały faktycznie wchłaniają się gorzej z suplementów niż z warzyw i owoców?
SUPLEMENTY: FAKTY I MITY. Czy witaminy i minerały faktycznie wchłaniają się gorzej z suplementów niż z warzyw i owoców?
4-latek ofiarą chińskiej polityki „zero tolerancji”. "Aż serce się ściska”
4-latek ofiarą chińskiej polityki „zero tolerancji”. „Mam oczy mokre od łez”
Andie MacDowell szczerze o swoim zdrowiu psychicznym
Andie MacDowell szczerze o swoim zdrowiu psychicznym: Wciąż zmagam się z zaburzeniami lękowymi

Zespół złego wchłaniania jest schorzeniem, w którym dochodzi do nieprawidłowego wchłaniania i trawienia składników odżywczych w przewodzie pokarmowym, co prowadzi do postępującego niedożywienia i niedoborów pokarmowych. Może wystąpić w każdym wieku, także u dzieci, a u jego podłoża może leżeć wiele chorób.

Czym spowodowany jest zespół złego wchłaniania i jakie są jego objawy?

Fizjologicznie spożywany przez nas pokarm rozkładany jest na mniejsze cząsteczki przez enzymy trawienne wydzielane do przewodu pokarmowego, a następnie wchłaniane w jelicie cienkim. W przypadku zespołu złego wchłaniana zaburzone może być wydzielanie enzymów trawiennych – w takiej sytuacji pożywienie nie jest rozłożone w odpowiednim stopniu, tak by mogło zostać wchłonięte w jelicie cienkim. Taka sytuacja nazywana jest wtórnym zespołem złego wchłaniania.

Pierwotny zespół złego wchłaniania to natomiast zaburzenia obejmujące budowę i funkcje błony śluzowej jelita cienkiego – wówczas pomimo odpowiedniego rozkładu składników pokarmowych niemożliwe jest wchłonięcie ich przez jelito cienkie.

Przyczyny pierwotnego zespołu złego wchłaniania mogą być związane z czynnikami infekcyjnymi – np. choroba Whipple’a, gruźlica jelit, czy biegunka podróżnych. Do grupy chorób będących przyczyną pierwotnego zespołu złego wchłaniania należy także celiakia, czyli eneteropatia glutenowa.

Do chorób prowadzących do zespołu złego wchłaniania zaliczyć można również zaburzenia związane z wadami strukturalnymi jelita cienkiego – zespół krótkiego jelita, występujący po usunięciu chirurgicznym jelita cienkiego z powodu np. nowotworu, chorobę Leśniowskiego-Crohna, obecność przetok i uchyłków w jelicie cienkim, zespół SIBO, czy popromienne zapalenie jelit.

Choroby układowe mogące prowadzić do pierwotnego zespołu złego wchłaniania to przede wszystkim nadczynność i niedoczynność tarczycy, choroba Addisona, cukrzyca i zespół rakowiaka, ale także ciąża i połóg.

Dr n. med. Jarosław Biliński o mikrobiocie

Niedobór enzymów, czyli wtórny zespół złego wchłaniania występuje w przebiegu chorób trzustki – mukowiscydozy i przewlekłego zapalenia trzustki, a także z powodu stanu po chirurgicznym usunięciu żołądka z powodu np. nowotworu. Występują także konstytucyjne niedobory niektórych enzymów trawiennych, wrodzone lub nabyte w trakcie życia. Do takich schorzeń należy nietolerancja laktozy, sacharozy i fruktozy.

Objawy zespołu złego wchłaniana

Do głównych objawów zespołu złego wchłaniania należy postępujący spadek masy ciała, mogący prowadzić do wyniszczenia, męczliwość oraz objawy niedoboru poszczególnych składników pokarmowych, których objawy mogą być różne. W przypadku niedoboru białek objawami są najczęściej masywne obrzęki, niedobory odporności, zaburzenia krzepnięcia. U dzieci występuje także niedobór wzrostu.

W zespole złego wchłaniania występuje także przewlekła biegunka tłuszczowa, związana z nieprawidłowym wchłanianiem tłuszczów, a także przewlekłe wzdęcia, bóle brzucha i gazy spowodowane zaleganiem w świetle jelit niestrawionych cukrów.

Zespół złego wchłaniania wiąże się także z nieprawidłowym wchłanianiem witamin i składników mineralnych – wiąże się z niedoborem witaminy A, prowadzącym do problemów ze wzrokiem, witamin z grupy B, odpowiedzialnymi przede wszystkim za prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego, witaminy K warunkującej prawidłowe krzepnięcie krwi, czy wreszcie zaburzeniem wchłaniania żelaza i kwasu foliowego, których niedobór prowadzi do anemii.

wyttrzewienie jelit

Diagnostyka zespołu złego wchłaniania

W przypadku zespołu złego wchłaniania wykonywane są podstawowe badania krwi, moczu i kału. W zależności od objawów konieczne może być wykonanie badań obrazowych przewodu pokarmowego – pasaż przewodu pokarmowego, czyli badanie RTG z kontrastem i USG jamy brzusznej. W niektórych przypadkach wskazane jest wykonanie gastroskopii z pobraniem wycinków do badania histopatologicznego. Niekiedy przydatne są testy alergiczne w kierunku alergii pokarmowych.

Leczenie zespołu złego wchłaniania

Istotą leczenia zespołu złego wchłaniania jest leczenie przyczynowe – należy poszukiwać przyczyny zespołu złego wchłaniania i leczyć chorobę podstawową, w zależności od wskazań lekarskich.

Należy także pamiętać o wyrównaniu niedoborów witamin i składników mineralnych – najlepiej zrobić to stosując zbilansowaną dietę, jednak w przypadku zespołu złego wchłaniania niedobory mogą być bardzo duże, niemożliwe do pokrycia jedynie dietą, dlatego zawsze należy skonsultować się z lekarzem.

W niektórych przypadkach konieczne jest także przyjmowanie na stałe enzymów trawiennych, np. w przypadku przewlekłego zapalenia trzustki czy nietolerancji laktozy.

 


Bibliografia:

  1. Gastroenterologia przewodnik ekspertów Mount Sinai, Tom 1, Bruce E. Sands
  2. Interna Szczeklika 2019, Gajewski, Szczeklik, MP

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Biegunka szpitalna a Clostridium difficile. Objawy zakażenia

Skąd ta senność po jedzeniu? 6 możliwych powodów /fot.Pexels Polina Tankilevitch

Skąd ta senność po jedzeniu? 6 możliwych powodów

Angina ropna – przyczyny, objawy, leczenie i domowe sposoby

Balantidioza – objawy i leczenie zakażenia Balantidium coli

Tęgoryjczyca – objawy i leczenie zakażenia tęgoryjcem

Biegunka podróżnych – przyczyny, objawy, leczenie

Giardioza – objawy i leczenie zakażenia Giardia lamblia

Kobieta siedzi w aucie

Masz niedoczynność tarczycy i problemy żołądkowe? Uważaj, jedno łączy się z drugim!

Biegunka po antybiotyku – co robić? Ile trwa i jak ją leczyć?

Endoskopia jelita cienkiego i grubego – wskazania i przebieg

Badanie pH kału – wysokie i niskie pH, nietolerancja laktozy

Mikrobiom – co to jest, wpływ na organizm człowieka, badanie

choroba leśniowskiego-crohna

„Brak toalety na wyłączność jest dla mnie dyskomfortem. Niechętnie dzielę się nią nawet z przyjaciółmi czy rodziną”. O codzienności osób z chorobą Leśniowskiego-Crohna

Choroba Menetrier’a – objawy, diagnostyka i leczenie

Chinina – co to jest, właściwości i skutki uboczne, cena

Najczęstsze choroby odbytu – przyczyny, objawy i leczenie

Rak dróg żółciowych – objawy, leczenie (chemioterapia, operacja)

Choroby tarczycy a anemia

Choroby tarczycy a anemia. „Niedokrwistość jest częstym stanem klinicznym towarzyszącym chorobom tarczycy”

Rak pęcherzyka żółciowego – objawy i leczenie nowotworu

Zespół krótkiego jelita – przyczyny, objawy, leczenie, dieta

Polekowe uszkodzenie wątroby – przyczyny i leczenie

Nie wstydź się puszczania gazów! Poinformują cię o twoim stanie zdrowia

Choroba Zollingera-Ellisona (ZZE) – objawy i leczenie

Rak brodawki Vatera – przyczyny, objawy, leczenie

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

Dobry seks – różnica wieku czyni cuda

Różnica wieku między partnerami? Może się okazać spełnieniem seksualnych marzeń

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?