Przejdź do treści

Zespół złego wchłaniania – z czego może wynikać? Jak go rozpoznać?

Zespół złego wchłaniania/Getty Images
Zespół złego wchłaniania/Getty Images
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Czujesz, że przytłaczają cię emocje? Wypróbuj technikę samoregulacji STOP
Śpisz w skarpetkach? Sprawdź, czy to na pewno dobry pomysł
„Śmierdzisz”, „masz coś między nogami”, „okres jest obrzydliwy”. Okresowa Koalicja podkreśla: „Miesiączka jest wyśmiewana, a my obrażane”
„Jakie jeszcze ćwiczenia/profile polecacie?”. Aleksandra Żebrowska w humorystyczny sposób o powrocie do formy
Jak często należy ćwiczyć?

Zespół złego wchłaniania jest schorzeniem, w którym dochodzi do nieprawidłowego wchłaniania i trawienia składników odżywczych w przewodzie pokarmowym, co prowadzi do postępującego niedożywienia i niedoborów pokarmowych. Może wystąpić w każdym wieku, także u dzieci, a u jego podłoża może leżeć wiele chorób.

Czym spowodowany jest zespół złego wchłaniania i jakie są jego objawy?

Fizjologicznie spożywany przez nas pokarm rozkładany jest na mniejsze cząsteczki przez enzymy trawienne wydzielane do przewodu pokarmowego, a następnie wchłaniane w jelicie cienkim. W przypadku zespołu złego wchłaniana zaburzone może być wydzielanie enzymów trawiennych – w takiej sytuacji pożywienie nie jest rozłożone w odpowiednim stopniu, tak by mogło zostać wchłonięte w jelicie cienkim. Taka sytuacja nazywana jest wtórnym zespołem złego wchłaniania.

Pierwotny zespół złego wchłaniania to natomiast zaburzenia obejmujące budowę i funkcje błony śluzowej jelita cienkiego – wówczas pomimo odpowiedniego rozkładu składników pokarmowych niemożliwe jest wchłonięcie ich przez jelito cienkie.

Przyczyny pierwotnego zespołu złego wchłaniania mogą być związane z czynnikami infekcyjnymi – np. choroba Whipple’a, gruźlica jelit, czy biegunka podróżnych. Do grupy chorób będących przyczyną pierwotnego zespołu złego wchłaniania należy także celiakia, czyli eneteropatia glutenowa.

Do chorób prowadzących do zespołu złego wchłaniania zaliczyć można również zaburzenia związane z wadami strukturalnymi jelita cienkiego – zespół krótkiego jelita, występujący po usunięciu chirurgicznym jelita cienkiego z powodu np. nowotworu, chorobę Leśniowskiego-Crohna, obecność przetok i uchyłków w jelicie cienkim, zespół SIBO, czy popromienne zapalenie jelit.

Choroby układowe mogące prowadzić do pierwotnego zespołu złego wchłaniania to przede wszystkim nadczynność i niedoczynność tarczycy, choroba Addisona, cukrzyca i zespół rakowiaka, ale także ciąża i połóg.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Dr n. med. Jarosław Biliński o mikrobiocie

Niedobór enzymów, czyli wtórny zespół złego wchłaniania występuje w przebiegu chorób trzustki – mukowiscydozy i przewlekłego zapalenia trzustki, a także z powodu stanu po chirurgicznym usunięciu żołądka z powodu np. nowotworu. Występują także konstytucyjne niedobory niektórych enzymów trawiennych, wrodzone lub nabyte w trakcie życia. Do takich schorzeń należy nietolerancja laktozy, sacharozy i fruktozy.

Objawy zespołu złego wchłaniana

Do głównych objawów zespołu złego wchłaniania należy postępujący spadek masy ciała, mogący prowadzić do wyniszczenia, męczliwość oraz objawy niedoboru poszczególnych składników pokarmowych, których objawy mogą być różne. W przypadku niedoboru białek objawami są najczęściej masywne obrzęki, niedobory odporności, zaburzenia krzepnięcia. U dzieci występuje także niedobór wzrostu.

W zespole złego wchłaniania występuje także przewlekła biegunka tłuszczowa, związana z nieprawidłowym wchłanianiem tłuszczów, a także przewlekłe wzdęcia, bóle brzucha i gazy spowodowane zaleganiem w świetle jelit niestrawionych cukrów.

Zespół złego wchłaniania wiąże się także z nieprawidłowym wchłanianiem witamin i składników mineralnych – wiąże się z niedoborem witaminy A, prowadzącym do problemów ze wzrokiem, witamin z grupy B, odpowiedzialnymi przede wszystkim za prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego, witaminy K warunkującej prawidłowe krzepnięcie krwi, czy wreszcie zaburzeniem wchłaniania żelaza i kwasu foliowego, których niedobór prowadzi do anemii.

wyttrzewienie jelit

Diagnostyka zespołu złego wchłaniania

W przypadku zespołu złego wchłaniania wykonywane są podstawowe badania krwi, moczu i kału. W zależności od objawów konieczne może być wykonanie badań obrazowych przewodu pokarmowego – pasaż przewodu pokarmowego, czyli badanie RTG z kontrastem i USG jamy brzusznej. W niektórych przypadkach wskazane jest wykonanie gastroskopii z pobraniem wycinków do badania histopatologicznego. Niekiedy przydatne są testy alergiczne w kierunku alergii pokarmowych.

Leczenie zespołu złego wchłaniania

Istotą leczenia zespołu złego wchłaniania jest leczenie przyczynowe – należy poszukiwać przyczyny zespołu złego wchłaniania i leczyć chorobę podstawową, w zależności od wskazań lekarskich.

Należy także pamiętać o wyrównaniu niedoborów witamin i składników mineralnych – najlepiej zrobić to stosując zbilansowaną dietę, jednak w przypadku zespołu złego wchłaniania niedobory mogą być bardzo duże, niemożliwe do pokrycia jedynie dietą, dlatego zawsze należy skonsultować się z lekarzem.

W niektórych przypadkach konieczne jest także przyjmowanie na stałe enzymów trawiennych, np. w przypadku przewlekłego zapalenia trzustki czy nietolerancji laktozy.

 


Bibliografia:

  1. Gastroenterologia przewodnik ekspertów Mount Sinai, Tom 1, Bruce E. Sands
  2. Interna Szczeklika 2019, Gajewski, Szczeklik, MP

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kępki Peyera – grudki chłonne w jelitach. Jak jest ich rola w immunologii człowieka?

Nerwica przełyku – co to jest, objawy. Jak leczyć „gulę” w gardle?

Naukowcy odkryli sposób na szybsze wchłanianie leków. Wystarczy przyjąć odpowiednią pozycję

Naukowcy odkryli sposób na szybsze wchłanianie leków. Wystarczy przyjąć odpowiednią pozycję

Unsplash.com

Wydaje ci się, że o trzustce wiesz wszystko? Sprawdź te odpowiedzi

Magdalena Rumińska: „Worek stomijny jest symbolem tego, że urodziłam się na nowo po 12 latach choroby”

Magdalena Rumińska: „Worek stomijny jest symbolem tego, że narodziłam się na nowo po 12 latach choroby”

Gumkowanie hemoroidów – co to jest, objawy. Profilaktyka i leczenie żylaków odbytu

Laparotomia – wskazania, przebieg i dieta po operacji jamy brzusznej

W Poznaniu wykryto dwa przypadki ostrego zapalenia wątroby u dzieci. Nie wiadomo, co wywołuje groźną chorobę

W Poznaniu wykryto przypadki ostrego zapalenia wątroby u dzieci. Nie wiadomo, co wywołuje groźną chorobę

Ileostomia – rodzaje, wskazania, pielęgnacja i dieta. Jak żyć ze stomią?

Biały nalot na języku – co oznacza i jak go usunąć?

Mikrobiota jelitowa – badanie i wskazania, co ją niszczy?

Nadzwyczajny wzrost liczby przypadków ostrego zapalenia wątroby u dzieci. Część naukowców uważa, że może mieć to związek z COVID-19

Nadzwyczajny wzrost liczby przypadków ostrego zapalenia wątroby u dzieci. Część naukowców uważa, że może mieć to związek z COVID-19

6 zaskakujących rzeczy powodujących wzdęcia

Gorączka krwotoczna krymsko-kongijska znów stanowi zagrożenie. WHO ostrzega: to może być nowa pandemia

Gorączka krwotoczna krymsko-kongijska znów stanowi zagrożenie. WHO ostrzega: to może być nowa epidemia

Gastrostomia, czyli o żywieniu dojelitowym. Wskazania i przeciwwskazania, jak powinno przebiegać

Ślina – skład, funkcje, zaburzenia wydzielania. Co sygnalizują zaburzenia pracy ślinianek?

Kobieta

Zmagasz się z nadmiernymi wzdęciami? Wystarczy kilka ruchów, by poczuć ulgę

Hepatomegalia, badanie

Hepatomegalia – przyczyny, objawy i leczenie powiększonej wątroby

przygotowania do świąt

8 sposobów na spędzenie świąt bez wyrzutów sumienia

7 zdrowotnych właściwości imbiru. Poznaj jego wielką moc!

Sposób na leczenie bąblowicy

Bąblowica – objawy i leczenie zarażenia tasiemcem

Wybierz dla bliskich produkty wspomagające trawienie, by zdrowo i bez uczucia ciężkości przeżyli święta /fot. archiwum własne

Wybierz dla bliskich produkty wspomagające trawienie, by zdrowo i bez uczucia ciężkości przeżyli święta

Jak możesz sobie sama poradzić z zaparciami? Wyjaśnia fizjoterapeuta Kamil Kozakowski

Jak możesz sobie sama poradzić z zaparciami? Wyjaśnia fizjoterapeuta Kamil Kozakowski

Jak możesz sobie sama poradzić z refluksem i zgagą? Kamil Kozakowski podpowiada jakie ćwiczenia mogą być pomocne

Jak możesz sobie sama poradzić z refluksem i zgagą? Kamil Kozakowski podpowiada, jakie ćwiczenia mogą być pomocne

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

para zakochanych, romantyczny wieczór

Nie masz ochoty na seks? Poznaj 8 sposobów na podniesienie libido

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta leżąca w łóżku

9 możliwych przyczyn krwawienia po seksie

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Kobieta siedzi

Krwawienie po okresie – przyczyny, objawy, kolory wydzielin

×