Przejdź do treści

Jak rozpoznać zawał i pomóc osobie, która go przechodzi? Poznaj porady ratownika medycznego!

Źródło: Gettyimages
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Masz problemy z jelitami? Wypróbuj „Metodę 5R”, czyli plan naprawczy polecany przez dietetyka
5 razy TAK dla wakacyjnego seksu
„Treść, która ma trafić do polskich szkół, krzywdzi, szkaluje i poniża”. Małgorzata Rozenek-Majdan o nowym podręczniku HiT
Łódzcy lekarze uratowali bliźniaki z syndromem podkradania. Ich matka uciekła przed wojną
Ziewasz, swędzi cię skóra, masz zimne dłonie? To mogą być objawy zaburzeń lękowych

Ktoś obok ciebie nagle łapie się za klatkę piersiową, z trudem oddycha, skręca się z bólu, panikuje. To może się zdarzyć wszędzie ‒ w autobusie, w sklepie, na ulicy. Od twoich reakcji może zależeć jego życie!

Jakie są objawy ataku serca i co robić, a czego zdecydowanie nie, żeby pomóc drugiej osobie? Z pomocą ratownika radzimy, krok po kroku, jak się zachować. To ważne, bo liczy się każda minuta. Koniecznie przeczytajcie do końca!

 

Czym jest zawał serca?

Zawał serca (czy atak serca) to choroba niedokrwienna mięśnia sercowego. Tętnica wieńcowa doprowadza krew do serca. W wyniku jej zamknięcia następuje niedokrwienie, które powoduje martwicę mięśnia sercowego. Do zawału serca często dochodzi rano. Wtedy mamy pobudzony układ nerwowy i wzmożoną aktywność płytek krwi. Atak często może wystąpić również w trakcie wysiłku fizycznego.

Jak rozpoznać zawał?

Zwykle objawia się silnym, trwającym ponad 20 minut bólem zamostkowym lub po lewej stronie klatki piersiowej. – Ból jest silnie odczuwalny, ale trudno jest wskazać jego dokładne miejsce i opisać rodzaj. Po 5‒10 minutach czuć już wyraźnie, że boli za mostkiem, centralnie na środku klatki piersiowej – mówi Szymon Kwiatkowski, ratownik Grupy Ratownictwa PCK Warszawa. Później ból może zacząć promieniować do lewego barku, ramienia, łokcia, dłoni, do szyi, gardła lub pleców. Może być stały albo ustępować i wracać. Co jeszcze? – Osoba przechodząca zawał serca często odczuwa duszności i skarży się na ucisk w klatce piersiowej. To są dodatkowe objawy – tłumaczy ratownik. Chory często będzie też zlany zimnym potem, może mieć nieregularny puls, zimne dłonie i stopy. Może zasłabnąć i stracić przytomność. Co bardzo ważne, zawał serca może się objawić bólem brzucha z towarzyszącymi mu nudnościami.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Jak pomóc osobie z zawałem?

Pierwszą rzeczą, jaką należy zrobić, jest nawiązanie kontaktu z tą osobą. – Warto zapytać, jak się czuje, czy możemy pomóc. Poprośmy o opisanie, co się dzieje. Jeśli podejrzewamy atak serca, kluczowe jest natychmiastowe wezwanie pogotowia ratunkowego. Ważne jest, aby słuchać poleceń dyspozytora i odpowiadać na jego pytania. Nie bójmy się poprosić o poinstruowanie nas, co mamy robić, bo w stresie, działając nawet tak prostym schematem, możemy się pogubić – tłumaczy nasz rozmówca. Dodaje również, że nie wiemy, jak sytuacja się rozwinie ‒ być może przed przyjazdem pogotowia osoba poszkodowana straci przytomność, dlatego warto ją wypytać, czy się leczy przewlekle na serce i czy przyjmuje jakieś leki. To będzie bardzo przydatne ratownikom medycznym, gdy przyjadą na miejsce zdarzenia.

Pogotowie w drodze, co teraz? Ułóż chorego w pozycji odciążającej serce – z lekko uniesionym tułowiem w pozycji półsiedzącej. Zadbaj, by miał stabilne oparcie pod plecami. Ważne jest też ułatwienie poszkodowanemu oddychania – rozwiąż krawat, rozepnij koszulę, poluzuj pasek w spodniach. Jeśli chory jest w pomieszczeniu, możesz otworzyć okno, żeby łatwiej mu się oddychało (ale nie dopuść do wychłodzenia organizmu).

Osoba z zawałem przeżywa ogromny lęk, któremu towarzyszy strach przed śmiercią, dlatego ważne, aby postarać się uspokoić tę osobę, być przy niej.

Kobieta wykonuje pierwszą pomoc przedmedyczną

Jeśli ktoś już miał raz zawał serca, jest szansa, że ma przy sobie środki z nitrogliceryną do użycia w przypadku powtórzenia się ataku. Jeśli pacjent ma takie leki przy sobie, pomóż mu je przyjąć. Tabletki z nitrogliceryną wkłada się pod język, a nie połyka. Nitrogliceryna występuje też w sprayu.

Jeśli poszkodowany jest przytomny, można podać mu kwas acetylosalicylowy. – Środki na jego bazie to leki pierwszego rzutu. Przy wszelkich atakach serca nie mają prawa zaszkodzić. Mają działanie antyagregacyjne i antykoagulacyjne, czyli powodują, że krew jest bardziej rozrzedzona, łatwiej jej przecisnąć się przez zator i dotrzeć do obumierającego fragmentu serca z zawałem – tłumaczy ratownik PCK.

U chorego z zawałem może wystąpić nagłe zatrzymanie krążenia. Należy wtedy skontrolować oddech. Robimy to po udrożnieniu dróg oddechowych – trzeba odchylić głowę do tyłu (tak żeby, leżąc, patrzył za siebie) i przez 10 sekund trzema zmysłami (słuch, wzrok, dotyk) kontrolować oddech. Jeżeli nie ma dwóch oddechów przez 10 sekund, należy jak najszybciej przejść do ucisków klatki piersiowej. Kładąc splecione dłonie na środku klatki piersiowej, uciskamy mocno, szybko i głęboko, w tempie od 100 do 120 ucisków na minutę na głębokość 5‒6 centymetrów, czyli 1/3 wysokości klatki piersiowej. Siła potrzebna do ucisku jest na tyle duża, że należy wykorzystać ciężar naszego ciała. – Jeżeli nie podejmiemy żadnej czynności, to u osoby nieoddychającej mózg obumiera już po 3‒4 minutach. Walczymy o życie tej osoby, nie bójmy się podjąć działania – zachęca Szymon Kwiatkowski.

Warto dodać, że statystycznie 91 procent osób, które robią uciski klatki piersiowej, robią to zbyt lekko. Po 30 uciskach możemy dołączyć dwa wdechy ratownicze. Ale jeśli nie masz przy sobie specjalnej maseczki do sztucznej wentylacji i masz opory, bo u poszkodowanego pojawiły się ślina, wymiociny, krew, to możesz zrezygnować z wdechów ratowniczych. To uciski klatki piersiowej są czynnością bezpośrednio ratującą życie.

Kobieta wykonująca resuscytację na manekinie

Czego nie robić?

W internecie krążą różne niesprawdzone porady związane z zawałem serca. Jedna z nich mówi o tym, żeby chory zaczął kaszleć. – To nie jest udowodniona metoda pomocy przy ataku serca, nie powinna być stosowana, ponieważ w niektórych stanach może nawet zaszkodzić – odradza nasz ekspert. Pod żadnym pozorem nie wolno podawać poszkodowanemu innych leków niż aspiryna czy leki zlecone tej osobie przez lekarza (w przypadku przewlekłych chorób serca). Poza tym nie pozwól choremu chodzić czy stać. Powinien unikać jakichkolwiek czynności związanych z wysiłkiem.

A co, jeśli to ty masz atak serca?

Nie próbuj przeczekać ani bagatelizować bólu w klatce. Poproś kogoś o pomoc albo sam wezwij karetkę pogotowia. Usiądź i skup się na oddychaniu. Nawet gdy ból na chwilę ustąpi, nie wstawaj. Specjaliści zdecydowanie odradzają też jechanie do szpitala na własną rękę.

Rocznie w Polsce z powodu zawału serca umiera prawie 90 tysięcy osób. Dlatego każdy z nas powinien wiedzieć, jak go rozpoznać i jak pomóc potrzebującej osobie.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Ożywianie komórek życiowych u świni / gettyimages

Rewolucja w medycynie. Naukowcy ożywili część komórek u świni, która już nie żyła

Ugryzienie szerszenia – jak je rozpoznać i udzielić pierwszej pomocy? 

10-latka czekająca na przeszczep serca dostała kamizelkę defibrylującą. To najmłodsza pacjentka w Polsce, u której ją zastosowano

10-latka czekająca na przeszczep serca dostała kamizelkę defibrylującą. To najmłodsza pacjentka w Polsce, u której ją zastosowano

Lek stosowany w chorobach serca został wycofany z obrotu. Powodem wada jakościowa

Lek stosowany w chorobach serca został wycofany z obrotu. Powodem wada jakościowa

kobieta po 50-tce

Chcesz mieć serce jak dzwon po 50-tce? Zadbaj o nie już dzisiaj!

AOS. Czym jest ambulatoryjna opieka specjalistyczna, jakie obejmuje świadczenie i kto może z niej skorzystać?

Lekarze w trakcie operacji pacjenta

Serca od świni przeszczepiono dwóm osobom. To kolejny przełom w transplantologii

Pierwsza pomoc przy zadławieniu

„Pozwól kasłać i nie zawracaj głowy uderzeniami w plecy, pytaniami czy poleceniami” – o pierwszej pomocy przy zakrztuszeniu pisze Pan Pielęgniarka

ECMO – urządzenie, które daje płucom i sercu czas na regenerację lub przeszczep

Zadławienie się dziecka - pierwsza pomoc / istock

12-latka zadławiła się podczas jedzenia. Uratowało ją zachowanie młodszego brata

Takiego prezentu ślubnego się nie spodziewał. Teraz może rozpocząć nowe życie

Opiekun medyczny – jakie zmiany po nowelizacji ustawy o niektórych zawodach medycznych?

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź, jak się zachować krok po kroku

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź krok po kroku, jak się zachować

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Pierwsza pomoc

Wakacyjna apteczka – co oprócz leków i opatrunków powinno się w niej znaleźć?

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. "Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne"

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. „Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne”

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowa ustawa o zarządzaniu kryzysowym?

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowy projekt ustawy o zarządzaniu kryzysowym?

Plamienie zamiast miesiączki – co oznacza?

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej w Polsce

Komu owoce mogą szkodzić? Sprawdziłyśmy!

Łatwo zasypiasz w dzień i nie śpisz w nocy? To może być narkolepsja. Sprawdź, jakie objawy ma to zaburzenie

Gumkowanie hemoroidów – co to jest, objawy. Profilaktyka i leczenie żylaków odbytu

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Kobieta siedzi

Krwawienie po okresie – przyczyny, objawy, kolory wydzielin

para zakochanych, romantyczny wieczór

Nie masz ochoty na seks? Poznaj 8 sposobów na podniesienie libido

×