Przejdź do treści

Testy na koronawirusa można zrobić prywatnie już za 100-200 zł. Czy i kiedy wykonanie takiego testu ma sens?

Testy na koronawirusa można zrobić prywatnie już za 100-200 zł/Rawpixel
Testy na koronawirusa można zrobić prywatnie już za 100-200 zł/Rawpixel
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Wskaźnik BMR. Oblicz swoje dzienne zapotrzebowanie energetyczne
Wskaźnik BMR. Oblicz swoje dzienne zapotrzebowanie energetyczne
Kobieta karmi dziecko piersią
Karmienie piersią. Dziecko preferuje jedną pierś? Sprawdź, co może być przyczyną
Domowe sposoby na zapalenie spojówek. Jak leczyć?
Jak leczyć zapalenie spojówek? Domowe sposoby
W jaki sposób skutecznie pozbyć się pryszczy na brodzie?
W jaki sposób skutecznie pozbyć się pryszczy na brodzie?
Łuszczyca – 10 produktów, które warto jeść, gdy na nią chorujesz
Łuszczyca – 10 produktów, które warto jeść, gdy na nią chorujesz

Wybrane laboratoria w Polsce oferują możliwość wykonania odpłatnie różnych testów na koronawirusa. Najtańsze można zrobić już za 100 zł. Na czym polegają takie testy i dla kogo będą przydatne? Wyjaśnia prof. dr hab. Anna Boroń-Kaczmarska, specjalistka chorób zakaźnych i zdrowia publicznego.

Po pierwsze: testować. Tylko jaki test wybrać?

Testy, testy, testy – apelował niedawno na konferencji dyrektor generalny WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus. Ponieważ zarówno w Polsce, jak i na całym świecie liczba przypadków infekcji COVID-19 wciąż rośnie, kwestia sprawnego i szerokiego diagnozowania ma ogromne znaczenie. Jest to szczególnie istotne z racji na fakt, że wielu nosicieli wirusa SARS-CoV-2 jest zupełnie bezobjawowych, przez co nieświadomie może zarażać inne osoby.

Nic dziwnego, że tak duże emocje wywołuje możliwość szybkiego testowania, które ma pozwolić na jak najpowszechniejsze identyfikowanie osób zarażonych i bieżące poddawanie ich kwarantannie. Od pewnego czasu w  wybranych laboratoriach w całym kraju można wykonywać tzw. szybkie testy czy też testy serologiczne. Ich koszt różni się od miejsca wykonania badania, wynosi orientacyjnie od 100 do 200 zł. Wynik – w zależności od laboratorium i zastosowanej metody – możemy poznać nawet po 10 min. Co taki test właściwie pokazuje?

Lek. Dorota Kotowska / http://kotowskamedycyna.pl/

Co wykrywają testy immunologiczne?

Na początku należy zaznaczyć, że testy serologiczne opierają się na zupełnie innym mechanizmie działania niż testy diagnostyczne, w oparciu o które Ministerstwo Zdrowia codziennie aktualizuje liczbę chorych na COVID-19 w Polsce. Tylko te ostatnie – testy genowe (molekularne) – są bowiem w stanie stwierdzić, czy w organizmie koronawirus jest, czy go nie ma.

Testy serologiczne, nazywane też immunologicznymi czy też przesiewowymi, to zupełnie inna bajka. Są wykonywane z krwi pacjenta i – co może was zaskoczyć – wcale nie wykazują obecności koronawirusa w organizmie. Na czym właściwie polegają? Otóż wykrywają nie tyle wirusa, co przeciwciała wytwarzane w reakcji na jego obecność.

Cały ambaras polega na tym, że na wytworzenie tych przeciwciał potrzeba nawet kilkunastu dni od zakażenia. Dodatkowo badane podczas testów serologicznych różne klasy przeciwciał pojawiają się na różnych etapach infekcji:

– Z punktu widzenia pobudzenia odpowiedzi immunologicznej najważniejsze są przeciwciała w klasie IgM i IgG. Przeciwciała w klasie IgM w organizmie zakażonej osoby produkowane są jako pierwsze – ich pojawienie się oznacza pobudzenie układu odpornościowego. Przeciwciała IgM syntetyzowane są najszybciej, ale ich skuteczność zwalczania czynnika szkodliwego jest dosyć ograniczona. Niedługo po nich – to może potrwać dobę, dwie, trzy – w organizmie syntetyzowane są przeciwciała w klasie IgG. Te są produkowane dosyć długo i utrzymują się również po wygaśnięciu infekcji. Dlatego to właśnie one są najistotniejsze dla oceny stanu zdrowia i kondycji immunologicznej pacjenta. Jeśli zostają wykryte w teście, są dowodem albo trwającego albo przebytego zakażenia – tłumaczy prof. Anna Boroń-Kaczmarska.

Specjalistka zwraca uwagę, że z tego powodu testy serologiczne na nic się nie zdadzą w przypadku osób, które miały kontakt z kimś zakażonym dobę czy nawet kilka dni wcześniej. Mogą się nie sprawdzić również wtedy, gdy pojawiają się alarmujące objawy – przeciwciała mogą być jeszcze nieobecne w krwi chorego. W takich przypadkach wynik ujemny nie świadczy o braku infekcji i nie daje podstaw do jej wykluczenia.

– Jeśli mamy do czynienia z łagodną postacią  COVID-19, to przeciwciała klasy IgG pojawiają się zazwyczaj po 10-12 dniach, czyli właściwie dopiero pod koniec choroby. Testy serologiczne tak naprawdę dopiero po fakcie informują, czy pacjent miał kontakt z wirusem SARS-CoV-2. Myślę, że dla wielu osób, zwłaszcza w przypadku zakażeń bezobjawowych,  jest to istotna wiadomość. Ale niestety taki test nie daje odpowiedzi na pytanie, czy została wykształcona trwała odporność, jak długo będzie się ona utrzymywała. Żeby to sprawdzić, należałoby to badanie powtarzać i to w długim przedziale czasu – mówi ekspertka.

znak stop covid

Test serologiczny testowi serologicznemu nierówny

Jeśli chodzi o wykrywanie przeciwciał, na rynku są obecnie dostępne:

  • szybkie testy serologiczne kasetkowe – krew do ich wykonania pobierana jest z palca;
  • testy serologiczne wykonywane metodą ELISA (to powszechnie stosowana metoda laboratoryjna, która służy m. in. do ilościowego wykrywania przeciwciał we krwi) – krew do badania w tym przypadku pobierana jest z żyły.

Jeżeli decydujemy się na zrobienie testu immunologicznego, lepiej zdecydować się na tę drugą opcję.

– Test serologiczny nie da szczegółowych informacji o trwającym zakażeniu, ale gdy chcemy potwierdzić, że przeszliśmy zakażenie, można go zrobić – mówi prof. Boroń-Kaczmarska. – Przy czym lepiej, żeby był wykonany tradycyjną metodą ELISA, a nie metodami skróconymi.  

Dlaczego akurat tak? Podstawą oceny badań przesiewowych jest ich czułość i swoistość – czyli odpowiednio: zdolność testu do prawidłowego rozpoznania choroby tam, gdzie ona występuje, oraz zdolność testu do prawidłowego wykluczenia choroby tam, gdzie ona nie występuje. W przypadku testów kasetkowych bywają z tym duże problemy (zwłaszcza w przypadku niesprawdzonych producentów).

Test na koronawirusa

Test genowy kontra test serologiczny

Światowa Organizacja Zdrowia nie rekomenduje testów serologicznych jako głównej metody diagnostyki COVID-19 – zaleca, by traktować je jedynie jako badanie pomocnicze. I podobnie jak GIS przypomina, że do testów immunologicznych należy podchodzić z pewną dozą ostrożności, bo wynik negatywny nie gwarantuje, że nie zostaliśmy zakażeni i nie zwalnia z obowiązków przestrzegania rygorów sanitarnych. Zgodnie z zaleceniami WHO rozpoznanie infekcji SARS-CoV-2 wymaga potwierdzenia obecności materiału genetycznego wirusa w wymazie pobranym od pacjenta.

Jeśli chodzi o badania materiału genetycznego, w Polsce istnieje również możliwość komercyjnego wykonania testów genowych, czyli tych, które obecnie są stosowane w standardowej diagnostyce COVID-19 w szpitalach. Pozwalają one z dużą dokładnością wykryć obecność wirusa SARS-CoV-2 w organizmie, ale ich koszt jest znacznie wyższy niż w przypadku serologicznych – wynosi ok. 600 zł (wymagają specjalistycznego sprzętu i wykwalifikowanych diagnostów).

Natomiast, jak powtarza prof. Boroń-Kaczmarska:

– Jeśli ktoś obawia się, że mógł zostać zakażony, a zwłaszcza jeśli ma niepokojące dolegliwości, to takie badanie warto zrobić, ponieważ ono pozwala wykryć trwające zakażenie.

Przypomnijmy, że testy genowe są wykonywane metodą Real-Time PCR (polymerase chain reaction – reakcja łańcuchowa polimerazy) i polegają na pobraniu wymazu z górnych dróg oddechowych. Próbka jest wysyłana do laboratorium, gdzie bada się obecność wirusa w śluzówce pacjenta. Z tego powodu testy molekularne umożliwiają wykrycie choroby na wczesnym etapie, także zanim wystąpią objawy (choć nie zadziałają raczej tego samego dnia, gdy ktoś miał styczność z osobą zakażoną, ponieważ SARS-CoV-2, aby został wykryty, musi mieć szansę namnożenia się w organizmie).

Właśnie takie badania wykonują odpłatnie m.in. popularne mobilne punkty pobrań typu „drive-thru”, które pojawiły się ostatnio m.in. w Warszawie, Łodzi i Poznaniu. Czas oczekiwania na wynik wynosi zazwyczaj od 48 do 72 godz.

Adrian Zadorecki, ratownik medyczny w karetce pogotowia

To jeszcze nie wszystko, czyli szybkie testy antygenowe

Trzeba również dodać, że obecnie (poza standardowymi testami genowymi i szybkimi testami serologicznymi) dostępny jest jeszcze jeden rodzaj testów. Jak mówi prof. Ann Boroń-Kaczmarska:

– Kontynuowane badania, jak i osiągalne już testy mogą wykrywać antygen wirusa.

Czym charakteryzują się te właśnie testy? Inaczej niż szybkie testy serologiczne pozwalają one na wykrycie aktywnej infekcji, ponieważ badają obecność antygenów koronawirusa w wymazie pobranym z nosa i gardła (antygen jest substancją, która pobudza układ odpornościowy organizmu do produkcji przeciwciał). Dodatkowo są znacznie prostsze i tańsze od drogich i czasochłonnych testów genetycznych. Wymazu nie trzeba odsyłać do specjalistycznego laboratorium, a wyniki dostępne są już w 15 minut.

–  W przyszłości, oby jak najszybszej, wykrywanie antygenu bądź antygenów wirusa będzie najlepsze, ponieważ potwierdza zakażenie i tym samym rozpoznanie infekcji będzie możliwe już po kilku dniach. Takie szybkie testy będą mogły być realizowane w różnych placówkach medycznych –  mówi prof. Boroń-Kaczmarska.

To właśnie o testach antygenowych mówił kilka dni temu wiceminister zdrowia Waldemar Kraska, informując, że do Polski dotarły z Korei „dające dużą nadzieję” szybkie testy na koronawirusa. Wiceminister zastrzegał, że obecnie przechodzą one tzw. walidację, tzn. potwierdzana jest ich czułość i swoistość. Ich oceną, czyli „testami testów”, zajmuje się obecnie Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego – Państwowy Zakład Higieny.

Jak bowiem pokazują doświadczenia różnych państw, w zależności od producenta szybkie testy antygenowe mogą radykalnie różnić się wiarygodnością. Przykładowo w Czechach i w Hiszpanii odrzucono całe partie testów zakupionych w Chinach, bo ich czułość i swoistość była bardzo niska.

Do Polski dotarło 27 tys. testów antygenowych, które mają posłużyć przede wszystkim sprawnemu badaniu pracowników medycznych.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Para starszych osób nad morzem - sanatorium

Koronawirus a sanatoria. Sprawdź, na jakich zasadach będą działać

Krew w worku

„Nie bądź wampir, podziel się krwią”. Łukasz Durajski organizuje nowy challenge zdrowotny

Kobieta na plaży

Koronawirus a plażowanie. Znamy zalecenia Państwowego Zakładu Higieny

Globus a pod nim ręka

Lekarz Dawid Ciemięga pozywa osoby, które atakują prof. Krzysztofa Simona w internecie

Czy dzieci na placu zabaw powinny nosić maseczki?/Rawpixel

Czy dzieci na placu zabaw powinny nosić maseczki? Oto oficjalne wytyczne

Pandemia koronawirusa a restauracje / gettyimages

„Jestem anestezjologiem wszystkich, ładnych i brzydkich. Ale nie będę anestezjologiem kretynów”. Włoski lekarz nie wytrzymał

Pandemia koronawirusa w USA - Olivia Grunt przytula babcię

Czy bliskość w dobie koronawirusa jest możliwa? „Time” opublikował zdjęcie, które wzrusza do łez. Poznaj jego historię

Kolejny etap znoszenia restrykcji. „Od soboty wiele się zmieni” – zapowiada premier

Koronawirus w Polsce. Kolejny etap znoszenia restrykcji. „Od soboty wiele się zmieni” – zapowiada premier

Dwie kobiety w maseczkach jadą autobusem i rozmawiają ze sobą

Koronawirus. Dystans 2 metrów nie wystarczy. Zobacz, jak zarażony „obsypuje” wirusem swojego rozmówcę

Kobieta w masce - koronawirus

Tak niskiej liczby osób zmarłych na COVID-19 nie było od tygodni. Do zdrowia wróciły ponad dwa miliony osób

„Nikt bliski nie odprowadził mnie na blok operacyjny. Nikt mnie nie przytulał. Nie było ostatniego pocałunku ani pomachania przez szybę. To było przykre” – mówi Anna Ukielska, która przeszła operację onkologiczną w czasie koronawirusa

Dziewczynka idzie do szkoły w maseczce - koronawirus

Dzieci z klas I-III wróciły do szkół. Sprawdź, na jakich zasadach

Kobiety w maseczkach - koronawirus

Koronawirus w Polsce. Minister zdrowia zapowiada zniesienie obowiązku noszenia maseczek

Polski lek na koronawirusa / istock

Polski lek na koronawirusa coraz bliżej. Badania będą prowadzone w Lublinie

Jaka będzie normalność po koronawirusie?

Jaka będzie normalność po koronawirusie? „Może część z nas za kilka lat będzie pamiętać okres pandemii jako przyjemne «wakacje»” – mówi Stanisław Seidel, psycholog i terapeuta

Fizjoterapeuta tłumaczy, jak ćwiczyć, nie wychodząc z domu. Wałek, krzesło, dywan i kanapa to wszystko, czego potrzebujesz

Jak ćwiczyć, nie wychodząc z domu? „Wałek, krzesło, dywan i kanapa to wszystko, czego potrzebujesz” – mówi fizjoterapeuta Mateusz Mróz

Kobieta na wizycie u fryzjera patrzy się w lusterko, które trzyma w rękach

Przez pandemię koronawirusa klienci poniosą dodatkowe opłaty za usługi? Sprawdziliśmy!

Zwolniona położna: Czułam, jakby ktoś się nade mną znęcał i rozdrapywał rany, które już się zdążyły zabliźnić

Renata Piżanowska, dyscyplinarnie zwolniona położna: czułam, jakby ktoś się nade mną znęcał i rozdrapywał rany, które już się zdążyły zabliźnić

Jak dbać o kręgosłup, pracując w domu?

„Leżenie w łóżku z laptopem na kolanach to bardzo zły wybór” – mówi Ernest Wiśniewski, wiceprezes Krajowej Izby Fizjoterapeutów. Jak zatem pracować z domu, żeby nie zrobić sobie krzywdy?

„Mam nadzieję, że poprzez to doświadczenie będziemy doceniać parki, lasy, łąki, znajomych, rodzinę, przyjaciół, smak piwa w ogródku ulubionej knajpki, swoje ciało i stan zdrowia” – mówi Joanna Zawadzka, nauczycielka mindfulness

Dziecko bawi się klockami

W Łodzi przebadano pracowników żłobków i przedszkoli na okoliczność koronawirusa. Wyniki są alarmujące!

Ciąża w czasie epidemii. Ginekolog uspokaja: w Polsce wszystkie dzieci chorych matek urodziły się zdrowe

Testy na koronawirusa w Polsce - mobilny punkt pobrań

Testy na koronawirusa w Polsce. Ile wykonuje się ich w poszczególnych województwach?

Warsztaty makijażu, koncerty, spektakle, biblioteka. Jak szpitale onkologiczne wspierają proces zdrowienia pacjentów

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?