Przejdź do treści

Dlaczego afty wracają i jak sobie poradzić z tym problemem?

kobieta z dłońmi na policzkach
Dlaczego afty wracają i jak sobie poradzić z tym problemem?/Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Seks a spalanie kalorii
W czasie seksu spalamy kalorie, to wiemy. Co robić, aby tracić ich jeszcze więcej?
koronawirus SARS-CoV-2
Zmiany w zaleceniach dotyczących pacjentów z COVID-19. Chlorochina nie jest już rekomendowana w leczeniu podstawowym!
Ludzie w kinie
Od 6 czerwca pójdziemy do kin na nowych zasadach. Jakie warunki trzeba spełnić, by udać się na seans?
Witaminę D3 znajdziemy m.in. w rybach
Te potrawy dostarczą twojemu organizmowi dawkę witaminy D. Po co sięgnąć?
Kobieta bierze leki
Wycofano z obrotu popularne leki dla kobiet. Pacjentki powinny zgłosić się do lekarza

– Wszyscy moi pacjenci spotkali się z tym słowem, ale nie każdy wie, co to jest – przyznaje lekarka, dentystka Paula Sztejna. Mowa o aftach, kulistych owrzodzeniach, które pojawiają się we wnętrzu jamy ustnej. Choć niewielkie, bywają bolesne, zdarza się że dyskwalifikują także do przeprowadzenia zaawansowanych zabiegów stomatologicznych. Jak leczyć afty, by nie wróciły?

Afty – czyli co?

Afty. Która z nas nie spotkała się z tym określeniem? Dolegliwość występuje bardzo często u obu płci, pojedynczo bądź w skupiskach (po 2–3 afty, a w cięższych przypadkach nawet po 10).

– Afta to kolista lub owalna nadżerka otoczona rąbkiem zapalnym i pokryta białym, twardym, trudno usuwalnym nalotem. Wyróżniamy afty małe, duże i opryszczkopodobne. Mogą pojawiać się w całej jamie ustnej – tłumaczy lekarka, dentystka Paula Sztejna z Medicover Stomatologia.

Afty najczęściej lokalizują się po wewnętrznej stronie policzków i warg, na dolnej powierzchni języka, podniebieniu miękkim oraz łukach podniebiennych, a także na dnie jamy ustnej.

To wyjątkowo nieprzyjemna dolegliwość, bo afty – choć drobne – są bolesne, utrudniają mówienie oraz połykanie i są przeciwwskazaniem do wykonywania zaawansowanych zabiegów stomatologicznych. Czasem ich występowaniu towarzyszy ogólne rozbicie i złe samopoczucie, niewysoka gorączka, powiększenie węzłów chłonnych w okolicy głowy i szyi.

Ponieważ schorzenie ma tendencję do nawracania, mówimy o aftach nawracających, które występują u 10–20 proc. społeczeństwa do 40. roku życia z przewagą kobiet i dotyczą głównie osób o dobrym lub średnim statusie społecznym.

– Afty mogą również występować u kobiet po 40. roku życia, co może mieć związek z większymi wahaniami hormonalnymi czy delikatniejszą strukturą błony śluzowej – tłumaczy Paula Sztejna.

Udowodniono również predyspozycje rodzinne (najczęściej u bliźniąt jednojajowych) i mniejszą częstość występowania u osób palących papierosy.

Unsplash

Dlaczego mamy afty?

Etiologia, czyli przyczyna powstawania aft nie została do końca poznana, choć badania naukowe sugerują udział układu immunologicznego (odpornościowego).

– Najczęstszym czynnikiem sprzyjającym powstaniu aft nawracających w jamie ustnej jest uraz miejscowy. Afty mogą być spowodowane występowaniem parafunkcji, np. gryzieniem długopisów, spożywaniem twardych pokarmów, istnieniem ostrych i startych zębów, ubytków próchnicowych, urazami zachodzącymi w trakcie leczenia stomatologicznego czy podczas nieprawidłowego szczotkowania zębów – wymienia dentystka Paula Sztejna.

Czynnikami, które sprzyjają występowaniu aft, mogą być również:

  • Niedobory żelaza.
  • Niedobory kwasu foliowego.
  • Niedobory witamin z grupy B.
  • Zaburzenia wchłaniania w przewodzie pokarmowym (np. celiakia).
  • Zaburzenia emocjonalne.
  • Infekcje bakteryjne i wirusowe.
  • Choroby układowe.
  • Zaburzenia hormonalne.
  • Zaburzenia immunologiczne.
  • Wyżynające się ósemki.
  • Przebyta antybiotykoterapia.
  • Przemęczenie.
  • Niewłaściwa dieta, uboga w składniki odżywcze i mało urozmaicona.

Afty zwykle trwają ok. 7–14 dni (w przypadku aft małych) oraz 3–4 tygodnie (w przypadku aft dużych, które mogą pozostawiać blizny). Wracają, bo czynników, które mogą sprzyjać ich powstaniu, jest bardzo dużo i zwykle trudno je wyeliminować – szczególnie jeśli nie wiadomo dokładnie, co spowodowało schorzenie. Warto jednak zdawać sobie sprawę, że pojawienie się aft to sygnał ostrzegawczy ze strony organizmu, by o niego zadbać.

badanie gardła

Afty – leczenie i profilaktyka

Ponieważ etiologia aft nie została poznana, leczenie przyczynowe jest trudne. Paula Sztejna z Medicover Stomatologia tłumaczy, że w przypadku występowania aft 1–2 razy w roku stosujemy leki miejscowe przeciwzapalne, ściągające, znieczulające miejscowo. Wiele z nich dostępnych jest w aptece bez recepty. Ogólnoustrojowo stosuje się suplementację witamin A, C, D, PP, B12, kwasu foliowego i żelaza. Kompleks witamin również można dostać w aptece.

– Gdy zmiany pojawiają się często i utrzymują się długo, konieczne jest leczenie miejscowe oraz ogólnoustrojowe obejmujące steroidy, leczenie immunostymulacyjne lub immunomodulacyjne czy biostymulację laserową – radzi specjalistka.

Wiąże się to z koniecznością konsultacji lekarskiej.

Paula Sztejna podpowiada, że w domu pacjenci powinni unikać ostrych oraz gorących pokarmów i napojów oraz środków na bazie alkoholu. Jamę ustną warto płukać naparem z szałwii lub rumianku. Warto pamiętać, że istotna jest regeneracja uszkodzonego nabłonka. Przy nawracających aftach trzeba przeanalizować swój jadłospis – czy zawiera niezbędne witaminy oraz pierwiastki? Natomiast stosując antybiotyki, w celu uniknięcia aft, należy pamiętać o przyjmowaniu leków osłonowych (bakterii kwasu mlekowego).

Warto skonsultować się ze stomatologiem, gdy pomimo stosowania wzorowej higieny jamy ustnej i unikania urazów miejscowych, afty wciąż wracają.

– Lekarz przeprowadzi dokładny wywiad z pacjentem, oceni stan błon śluzowych jamy ustnej oraz dobierze odpowiednie leczenie indywidualne. Zdarza się, że potrzebne są dodatkowe badania krwi, a nawet wizyta u lekarza pierwszego kontaktu w celu wykluczenia chorób ogólnoustrojowych – mówi Paula Sztejna.

I dodaje: – By afty nie nawracały, ważne jest określenie prawdopodobnej przyczyny oraz jej eliminacja – np. wyleczenie ubytków próchnicowych, oczyszczenie zębów z kamienia nazębnego, eliminacja infekcji bakteryjnych czy wirusowych, stosowanie zbilansowanej diety, prawidłowe nawodnienie, regularne okresowe oceny stanu zdrowia całego organizmu oraz jamy ustnej.

 

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Ropień na dziąśle - jak leczyć, objawy.

Ropień na dziąśle – jak go leczyć i jakie są objawy?

Czym różnią się pleśniawki od aft?

Pleśniawki jamy ustnej u dzieci i dorosłych – jak je rozpoznać? Sposoby na zapobieganie pleśniawkom i ich leczenie

Ból żuchwy - przyczyny zależą od jego miejsca

Ból żuchwy – przyczyny bólu zależą od jego miejsca

Afty u dzieci - przyczyny i leczenie

Afty u dzieci – przyczyny i leczenie

kobieta zakrywająca usta

Choroby jamy ustnej – kategoryzacja, spis schorzeń i objawów

Afty w jamie ustnej / rawpixel

Afty w jamie ustnej? Periodontolożka tłumaczy, dlaczego lepiej nie leczyć ich „na własną rękę”

kubki smakowe

Kubki smakowe na języku – rozłożenie i rola

śmiejąca się kobieta

W zdrowym ciele zdrowy ząb. Oto, co może cię spotkać, jeśli w porę nie zadbasz o swój uśmiech

Periodontolog — kim jest ten lekarz i czym się zajmuje? Dowiedz się, w jakich sytuacjach możemy zwrócić się do periodontologa

Periodontolog — kim jest ten lekarz i czym się zajmuje?

Balsam Szostakowskiego - stosowanie i działanie

Balsam Szostakowskiego – sposób na trudno gojące się rany

Dieta dla zębów. Co jeść a czego nie, aby cieszyć się zdrowymi zębami? Tłumaczy dietetyczka, Paulina Jamrozik

Unsplash

5 zaskakujących sposobów na zdrowe zęby

młoda kobieta zakrywa usta dłońmi

Masz zaraz spotkanie, a przed chwilą jadłaś czosnek? Wiemy, jak pozbyć się nieprzyjemnego zapachu z ust

Uśmiechnięta kobieta

„Sukces czystych zębów to w 70 proc. odpowiednia technika szczotkowania”. Dentysta Tomasz Kupryś mówi o profilaktyce jamy ustnej

Nadziąślak naczyniowy – guz ciężarnych

kobieta leży w łóżku i pije wodę ze szklanki

Poranna suchość w ustach – co to oznacza?

zmartwiona nastolatka

FEDERA o rzekomym o zakazie przyjmowania nastolatek w gabinetach ginekologicznych: „odmowy przyjęcia są bezprawne”

para całująca się

Co to jest diafragma? Jakie jest jej działanie i skuteczność jako środka antykoncepcyjnego?

Czym jest bruksizm?

Czym jest bruksizm? Wyjaśnia dentysta Tomasz Kupryś

dziewczyna na korytarzu szpitalnym

Nawet 350 zł więcej za wizytę u lekarza i dentysty. Prywatne gabinety każą sobie płacić za to, że przystosowały się do wymogów sanitarnych

Przestaniesz pytać, dlaczego maseczkę trzeba ściągać za gumkę/Pexels

Przestaniesz pytać, dlaczego maseczkę trzeba ściągać za gumkę. Łukasz Durajski zebrał najnowsze doniesienia ws. koronawirusa

Kobieta z kolorowym językiem

Jak czyścić język i jak często trzeba to robić? Podpowiada stomatolożka Anna Jaśkowska

Kobieta ćwiczy

Rozpoczynasz aktywność fizyczną? Możesz łatwo doprowadzić do kontuzji. Jakich błędów nie popełniać?

wirus abola

WHO potwierdza: wykryto nowe ognisko eboli. Władze Konga apelują o spokój

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?