Przejdź do treści

„Racjonalna suplementacja dopasowana do indywidualnych potrzeb ma ogromne znaczenie” – mówi farmaceutka

Racjonalna suplementacja dopasowana do indywidualnych potrzeb ma ogromne znaczenie
Suplementy. Zdj: iStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Wizyta u ginekologa / istock
Fakty i mity związane z wizytą u ginekologa. Na nasze pytania odpowiada dr n. med. Grzegorz Głąb, ginekolog
Kobieta ziewa
Od dłuższego czasu czujesz się zmęczona? Nie pomagają sen i regeneracja? Sprawdź, co może być przyczyną
Kobieta w cielistej bieliźnie
#Mambrzuch. Trenerka personalna zachęca, by pokochać swoje brzuchy
Przeszczep nerki - informacje praktyczne o zabiegu, diecie i życiu po nim
Przeszczep nerki – informacje praktyczne o zabiegu, diecie i życiu po nim
Fantazje seksualne / istock
Przeszłość seksualna i fantazje partnerów. Czy warto o nie pytać?

Suplementy to nie są gorsze leki, jak zwykło się mówić, bo to nie są leki. To preparaty, których zadaniem jest uzupełnienie niedoborów. A racjonalna suplementacja, dopasowana do indywidualnych potrzeb – jak podkreśla Ana Krysiewicz, farmaceutka i autorka bloga Matka Aptekarka – ma dla naszego organizmu ogromne znaczenie. W rozmowie z Hello Zdrowie ekspertka wyjaśnia, jak suplementować się mądrze; po czym poznać, że suplement jest skuteczny i jak nie dać się zwieść obietnicom producentów.

Marta Dragan: Z uwagi na zupełnie inne przepisy dotyczące prawa żywnościowego i farmaceutycznego, suplementy diety jawią się jako „gorsze leki”. To sprawia, że ich funkcja w utrzymaniu zdrowia – poprzez uzupełnianie diety w potrzebne składniki – jest umniejszana. Zgadza się pani z tym, że takie podejście stwarza chaos informacyjny?

Ana Krysiewicz, farmaceutka: Zgadzam się. Jest dużo racji w tym, co pani mówi. Niestety, ten zły PR suplementom diety w głównej mierze zgotowali sami producenci, którzy świadomie wypuszczają na rynek kiepskiej jakości a czasem nawet szkodliwe preparaty. Ponadto, w reklamach suplementy funkcjonują jako  „prawie leki”, co jest niezwykle mylne dla przeciętnego Kowalskiego. Myślę, że to właśnie z tych dwóch powodów mamy obecnie chaos informacyjny, co negatywnie wpływa na zdrowie Polaków.

Jakie wymagania muszą spełniać suplementy diety, by można było mówić o ich skuteczności?

Prawda jest taka, że w przypadku zdecydowanej większości suplementów diety nie wiemy do końca, co zawierają, jaki mają mechanizm działania, czy wchodzą w interakcje z innymi substancjami, itd. Trudno zatem oceniać ich skuteczność. To jak wróżenie z fusów. Jedyne, co wiemy, to deklaracja producenta.

Są jednak na rynku skuteczne suplementy. Ich producenci dbają o to, aby preparaty były dobrej jakości, dlatego przeprowadzają szereg nadobowiązkowych badań, m.in. standaryzację, certyfikację jakościową i ilościową, badania zanieczyszczeń. Suplementy takie zawierają także skuteczne dawki substancji czynnej i neutralne składniki pomocnicze. Producenci natomiast gwarantują bezpieczeństwo m.in. poprzez monitoring preparatów po wprowadzeniu na rynek.

Co długotrwały stres robi z mózgiem

Czy suplementy również mają udowodnione działanie?

Jeśli dany producent prowadzi badania kliniczne preparatu, to wtedy mówimy o udowodnionym działaniu prozdrowotnym. W rzeczywistości jednak mało kto je wykonuje. Niestety badania kliniczne kosztują i to niemało, szczególnie te poprawne metodologicznie. To, w jaki sposób badania są zaprojektowane oraz przeprowadzone, ma ogromne znaczenie w kwestii rzetelności oraz wiarygodności wyników.

Czego należy oczekiwać od suplementów diety?

Suplementy diety mają za zadanie uzupełniać naszą codzienną dietę. Zgodnie z Ustawą o Bezpieczeństwie Żywności i Żywienia suplementy diety są skoncentrowanym źródłem witamin, składników mineralnych lub innych substancji, które mogą występować naturalnie w żywności i które wykazują efekt odżywczy lub fizjologiczny. Co ważne, są przeznaczone dla ludzi zdrowych, którzy chcą uzupełnić niedobory. Nie mają właściwości leczniczych.

Kiedy zasadne jest stosowanie suplementów?

Współcześnie żyjemy w pośpiechu, w dużym stresie, mało przebywamy na świeżym powietrzu, niewiele się ruszamy, a nasza dieta pozostawia wiele do życzenia. Jest uboga w warzywa, owoce czy błonnik oraz zbyt obfita w cukier, tłuszcze nasycone i przetworzoną żywność. Prowadzi to niestety do przewlekłych niedoborów wartości odżywczych. Dlatego racjonalna suplementacja dopasowana do indywidualnych potrzeb ma ogromne znaczenie.

Szczególnie jest to istotne u kobiet w ciąży i mam karmiących piersią, noworodków i niemowląt oraz osób chorych przewlekle na choroby cywilizacyjne, tj. choroby autoimmunologiczne (m.in. cukrzyca typu II, choroby tarczycy, zapalenie jelit), alergiczne, nowotwory, choroby układu krążenia (miażdżyca, nadciśnienie tętnicze), nadwaga i otyłość, insulinooporność. U takich osób należy wspomagać terapię lekową odpowiednimi suplementami diety.

Suplementy można dziś kupić niemal wszędzie, jak więc ocenić, który będzie dla nas właściwy? Czym sugerować się przy zakupie?

Swoim pacjentom doradzam, aby kierowali się przede wszystkim nie ceną a jakością i bezpieczeństwem. W pierwszej kolejności wybierajmy suplementy firm, które mają przeprowadzone badania kliniczne lub produkowane są przez uznane firmy farmaceutyczne. Preparaty podejrzanie tanie, nieznanego pochodzenia, bez dokładnego składu radzę odrzucić od razu. Ważne jest także to, czy substancje czynne są standaryzowane i dobrze wchłanialne dla człowieka.

Co oznaczają takie sformułowania jak standaryzowane ekstrakty czy wchłanialne postaci minerałów?

Standaryzacja gwarantuje właściwą zawartość substancji aktywnych w każdej partii produktu. Mogę śmiało powiedzieć, że suplementy, których wyciągi nie są standaryzowane, są niewarte naszej uwagi. To jak kupowanie kota w worku. Loteria. Składnik czynny w środku jest, czy go nie ma, a więc zadziała, czy nie zadziała? Oto jest pytanie.

Z kolei wchłanialne postaci minerałów to inaczej takie połączenia chemiczne, które są dobrze przyswajalne dla naszego organizmu. Przykładowo magnez najlepiej przyjmować w postaci soli organicznej – cytrynian, mleczan, asparaginian. Nieorganiczne – chlorek, węglan czy tlenek – najlepiej zupełnie sobie darować.

5 prozdrowotnych ekstraktów roślinnych, które powinna znać każda kobieta

Czy są takie składniki, o które trudno w pożywieniu nawet przy najbardziej zbilansowanej diecie, a które warto uzupełniać?

Oczywiście. Zdecydowanie bardzo ważna dla prawidłowego funkcjonowania naszego organizmu jest witamina D. Czerpiemy ją głównie ze światła słonecznego. Niestety w naszej szerokości geograficznej, jesienią, zimą i wczesną wiosną synteza witaminy D w skórze jest niewystarczająca. Powoduje to powszechne niedobory w całym społeczeństwie. A ponieważ nie jesteśmy w stanie przyjąć odpowiedniej dawki witaminy D z dietą, należy ją suplementować.

Kolejnym składnikiem, który warto suplementować, są kwasy Omega-3. Nasza dieta jest zbyt uboga w tłuste ryby morskie i oleje nierafinowane, a nader bogata w kwasy Omega-6. Jemy ich zdecydowanie zbyt dużo, dlatego należy dążyć do przywrócenia w organizmie równowagi i uzupełniać niedobory kwasów Omega-3. Szczególnie rekomenduje się je osobom z problemami sercowo-naczyniowymi, kobietom w ciąży i mamom karmiącym piersią, a także małym dzieciom do 3. roku życia i alergikom. Kwasy Omega-3 działają przeciwzapalnie, poprawiają profil lipidowy oraz wpływają korzystnie na prawidłowy rozwój, układ nerwowy i siatkówkę oka.

Podczas ciąży i laktacji zaleca się suplementować foliany, jod, kwasy Omega-3, cholinę, witaminę B12 i żelazo. Ponadto do najczęściej występujących niedoborów zaliczamy żelazo, magnez, wapń, probiotyki czy błonnik.

Co powinno iść w parze z suplementacją? Jakich zasad powinniśmy przestrzegać?

Przede wszystkim należy pamiętać, że suplementy nie zastąpią zbilansowanej diety. Mogą jedynie ją uzupełniać i wspierać terapię lekową.

Nie kupujmy zestawów witamin, tzw. multiwitamin, gdyż niemal zawsze zawarte są w nich składniki, których nie należy przyjmować razem. Tak jest chociażby w przypadku magnezu, żelaza, wapna i cynku. Każdy z nich powinien być suplementowany oddzielnie, z minimum 2-godzinnymi odstępami.

Zwracajmy uwagę na prawidłowe wchłanianie substancji. Pamiętajmy, że jedne substancje należy przyjmować na pusty żołądek, inne z jedzeniem. Ponadto zważajmy na to, co jemy i starajmy się prowadzić zdrowy tryb życia. Wiele niezbędnych składników jesteśmy w stanie przyjąć w jedzeniu i nie potrzebujemy do tego suplementów.

Ruch to zdrowie. Suplementy nie zrobią za nas ćwiczeń i nie spowodują, że schudniemy. Dbajmy też o jakość i ilość snu, który odgrywa kluczową rolę w regulacji naszego zegara biologicznego. Pijmy minimum 2-3 litry wody dziennie. Ma ona zbawienne działanie na nasz organizm. Żaden suplement jej nie zastąpi.

Pamiętajmy, że nadmiar witamin i minerałów jest tak samo szkodliwy jak ich niedobór. Zachowajmy umiar.


Ana Krysiewicz – farmaceutka z ponad 11-letnim doświadczeniem. Na co dzień doradza w aptece, jakie leki i preparaty wybrać i jak poprawnie je przyjmować. Poza pracą zawodową prowadzi popularnego bloga Matka Aptekarka. Jest też współautorką książki „Mamy dla Mamy”, która w sierpniu 2018 roku została okrzyknięta bestsellerem w kategorii parentingowej.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Witamina D - jak przyjmować i czego unikać?

Witamina D – jak przyjmować i czego unikać?

Ashwagandha to roślina, której właściwości znane są od lat

Ashwagandha – adaptogen pomocny w łagodzeniu PMS

Kobalt — występowanie, właściwości, działanie

Kobalt – występowanie, właściwości i działanie niezbędnego składnika witaminy B12

Kanapki z awokado - źródło magnezu

5 naturalnych źródeł magnezu. Sprawdź, gdzie go znajdziesz najwięcej

Niektóre witaminy łatwiej przedawkować

Niektóre witaminy łatwiej przedawkować. Które?

dziewczynka

Dzieci też siedzą w domu. Czy w związku z pandemią koronawirusa powinny dostawać zwiększoną dawkę witaminy D?

Tyrozyna – jakie ma działanie? Czy odpowiednie dawkowanie zmniejsza stres?

Tyrozyna – jakie ma działanie? Czy odpowiednie dawkowanie zmniejsza stres?

jajka ugotowane

Witamina D w czasach zarazy. Jak uzupełnić jej poziom podczas kwarantanny?

Palma sabałowa i właściwości dla kobiet / freepik

Palma sabałowa coraz bardziej popularna. Czym jest, na co pomaga i gdzie ją możemy znaleźć?

Kobieta bierze leki

Jak prawidłowo brać witaminy? Z posiłkiem czy po? Których ze sobą nie łączyć? Tłumaczy farmaceutka

kobieta nad morzem w pochmurny dzień

Wpływ braku słońca na zdrowie kobiet

dziewczyny pijące herbatę w kuchni

Skrzyp polny – właściwości i zastosowania

zdrowe jedzenie

Naturalne odkwaszanie organizmu – czy ma sens? Jak to zrobić?

relaksująca się młoda kobieta

9 witamin i minerałów, które pomogą ci lepiej spać

Spermidyna w jabłkach / istock

Spermidyna pomoże ci zachować długowieczność. Czym jest substancja, o której wszyscy mówią?

Ania Starmach / Purella

Ania Starmach o superfoods: Kraj pochodzenia jest gwarancją jakości. Jeśli produkty nie posiadają informacji o pochodzeniu surowca to znaczy, że są z Chin, a takich powinniśmy się wystrzegać

5 prozdrowotnych ekstraktów roślinnych, które powinna znać każda kobieta

5 prozdrowotnych ekstraktów roślinnych, które powinna znać każda kobieta

Suplementacja / istockphoto

Łykasz witaminy z grupy B? Uważaj na niespodzianki podczas kuracji

kobieta

Witaminy i minerały obowiązkowe dla kobiet. Sprawdź, czego potrzebuje twój organizm

Witamina B12 / istock

Witamina B12. Kto jest narażony na jej niedobór? Farmaceutka wyjaśnia

Kobieta patrzy na słońce. Ma zamknięte oczy i ręce na głowie

Witamina D – czy i kiedy można ją przedawkować? Jaka jej ilość jest bezpieczna? Tłumaczy farmaceutka

Kobieta w aptece bierze leki z półki. Widać tylko jej rękę z lekami i półki z lekami

Metformina – uważaj! Powoduje niedobór witaminy B12. Tłumaczy farmaceutka

Co jeść, żeby nie zachorować zimą? Jak wesprzeć swoją dietę, tłumaczy dietetyczka Katarzyna Stachurska

ucząca się dziewczyna

7 niezawodnych patentów, by zawalić sesję

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?