gronkowiec

Gronkowiec w nosie, gronkowiec w gardle bądź gronkowiec na twarzy to najczęściej spotykane typy gronkowca u człowieka, jednak bakteria infekuje również konkretne układy wewnętrzne. Objawy rozwijającej się baterii bądź świeżego zakażenia często są mocno obciążające i zależne od miejsca infekcji.

Gronkowiec złocisty jest bakterią wywołującą wiele jednostek chorobowych, również u zwierząt, np. gronkowiec u psa to głównie postać skórnych patologii. Gronkowiec u dzieci czy gronkowiec w ciąży może być wysoce oporny na leczenie bez względu na to, kogo obciąża. Nosicielstwo bakterii jest bezobjawowe, a możliwości i niebezpieczeństw zakażenia wiele.

Co to jest gronkowiec?

Gronkowiec jest bakterią żyjącą w skupiskach, kształtem przypominającą grona (niczym kiście winogron). Dotychczas zidentyfikowano blisko 30 rodzajów gronkowców, z czego część odgrywa istotną rolę w weterynarii, a połowa ze znanych gronkowców nie ma większego znaczenia dla ciała człowieka.

Gronkowiec złocisty stanowi jednak największe zagrożenie dla zdrowia i życia ludzkiego, bowiem potrafi przewlekle obciążać dany obszar ciała bądź infekować ogólnoustrojowo.

Gronkowiec złocisty

Gronkowiec złocisty jest szybko rozprzestrzeniająca się bakterią. Szacuje się że blisko 50% populacji ludzkiej jest nosicielami gronkowca – w tym wypadku brak objawów chorobowych, to efekt tzw. kolonizacji bakteryjnej.

Gronkowiec aklimatyzuje się najczęściej w okolicach ciał, które wysyłane są błoną śluzową stanowiącą granicę pomiędzy środowiskiem zewnętrznym a wnętrzem organizmu i od tych miejsc bierze swoje nazwy w diagnostyce lekarskiej i potocznym nazewnictwie, np. gronkowiec złocisty w gardle, gronkowiec złocisty w nosie, gronkowiec złocisty w pochwie, gronkowiec w oku, gronkowiec na skórze (przejściowo) itd.

W pewnych warunkach gronkowiec złocisty może stanowić punkt wyjścia dla zakażenia miejscowego bądź ogólnoustrojowego. Wówczas charakter objawów infekcji jest adekwatny do zaatakowanego miejsca.

Czy gronkowiec jest zaraźliwy?

Gronkowiec złocisty może przedostać się do organizmu człowieka kilkoma sposobami i stanowić przyczynę poważnych zakażeń. Na infekcje gronkowcem narażone są w szczególności osoby o obniżonej odporności, np.:

  • kobiety w ciąży, których organizm skupiony jest na rozwoju i utrzymaniu dziecka,
  • dzieci (szczególnie niebezpieczny jest gronkowiec u niemowląt),
  • personel medyczny w placówkach zdrowia i domach opieki oraz ich pacjenci, a nawet odwiedzający te miejsca goście.

Do zakażenia gronkowca może dojść na drodze kropelkowej i przez kontakt pośredni, np. poprzez przedmioty codziennego użytku. Natomiast ryzyko rozwinięcia się chorób na tle gronkowca wzrasta po przedostaniu się bakterii do krwioobiegu na skutek przerwania ciągłości skóry, obecności ciała obcego w tkankach organizmu, współistnienia chorób (np. nowotworowych i metabolicznych) oraz w trakcie przechodzenia terapii immunosupresyjnej.

Gronkowiec złocisty – objawy

Kiedy gronkowiec nie jest w stanie dostać się do krwioobiegu, nosiciel jest bezpieczny, a gronkowiec złocisty nie wykazuje żadnych symptomów. Objawy gronkowca obciążające organizm bezpośrednio zależą od rodzaju wywołanego zakażenia.

Gronkowiec złocisty najczęściej powoduje zakażenia i objawy ropne skóry, tkanek podskórnych i tkanek miękkich, np. czyraki, ropnie, jęczmienie (tzw. gronkowiec w oku), zakażenie ran pooperacyjnych i pourazowych oraz wiele innych. Objawy skórne gronkowca ściśle wiążą się z daną jednostką chorobową i są charakterystyczne dla każdej z nich.

W przypadku gronkowca złocistego na twarzy należy obserwować nawet najdrobniejsze problemy i zmiany skóry w okolicy nosa, ust, ucha i oczu, takie jak wypryski czy ewaluacja otwartej rany po skaleczeniu bądź oparzeniu. Gronkowiec w oku prowadzi do zaczerwienienia i swędzenia jednego lub obu oczu oraz do wysuszenia spojówki oka, co jest częstym przypadkiem w przypadku gronkowca u noworodka, który może mieć kontakt z bakterią na pościeli, a następnie potrzeć rączką oczy.

Gronkowiec złocisty, przedostając się do krwioobiegu, może wywołać zakażenia niemal każdej części ciała, tzw. infekcje układowe, jak zapalenie szpiku kostnego i kości, posocznicę, zapalenie płuc, zapalenie mięśnia sercowego czy opon mózgowo-rdzeniowych.

Gronkowiec złocisty powoduje również zatrucia związane z produkcją toksyn, np. chorobę Rittera, zespół wstrząsu toksycznego czy zatrucia pokarmowe. Objawy zatrucia gronkowcem to m.in. nudności, wymioty, bóle brzucha i biegunka. Co ciekawe, zatrucie gronkowcem złocistym nie objawia się gorączką – w odróżnieniu od zatruć pokarmowych wywołanych innymi bakteriami, np. salmonellą.

Czy gronkowiec jest wyleczalny?

Na gronkowiec złocisty nie ma szczepionki, a sama bakteria jest wysoce odporna na antybiotyki, np. gronkowiec MRSA wykazuje szczególną oporność na antybiotyki przeciwko gronkowcom oraz na środki farmakologiczne stosowane w leczeniu infekcji bakteryjnych o innym podłożu. Gronkowiec złocisty, mimo że wykazuje wysoką wytrzymałość przeciwko lekom, jest wyleczalny przy odpowiednio długiej i intensywnej terapii farmakologicznej.

Infekcje wywołane przez gronkowiec są trudne do zwalczenia i potrzebują specjalistycznych antybiotyków. Leczenie gronkowca zazwyczaj odbywa się w szpitalu i trwa kilka tygodni.

Najnowsze